Ontwikkelingswerk en een eetstoornis

 

Op reis naar een andere land met een andere cultuur om andere mensen te helpen. Een enorm bijzondere, mooie en leerzame ervaring. Het kan echter ook heel lastig zijn als je niet lekker in je vel zit en worstelt met een eetstoornis. In deze blog wil ik graag met jullie delen hoe ik zulk soort reizen heb ervaren tijdens verschillende periodes in en na mijn eetstoornis*.

Zelf ben ik verschillende keren op zo'n reis mee geweest. De eerste keer was naar Zuid-Afrika. Toen was ik 17. We zouden vooral praktische hulp bieden aan mensen in en rondom de sloppenwijken door bijvoorbeeld te klussen of eten rond te brengen. Deze reis zat ik nog midden in mijn eetstoornis. Ik begon met goede voornemens, maar at meteen veel te weinig. Na opmerkingen van groepsgenootjes besloot ik meer te eten, zodat zij op zouden houden, maar na elke maaltijd ging ik expres overgeven zodat het er uit was.

meisje

Ik voelde me ontzettend rot en het had, in combinatie met het harde werken, veel impact op mijn lichaam. Ik was slap, moe, zat slecht in m'n vel en kon echt niet genieten. Op een gegeven moment werd het zelfs gevaarlijk, we moesten op een dak verven en ik viel er bijna af, het werd steeds zwart voor mijn ogen en ik had helemaal geen kracht. Uiteindelijk moest ik de laatste dag thuisblijven, toen heb ik ook weer mezelf beschadigd terwijl dat voor de reis lange tijd niet was gebeurd omdat het allemaal veel te heftig voor me was.

Kortom, deze reis was ik er eigenlijk helemaal niet klaar voor en ik kon het niet goed aan. Teveel verandering, ander eten, andere mensen, ander cultuur en een ander ritme. Geconfronteerd worden met hele arme mensen, die geeneens eten hadden, waardoor ik me schuldig voelde. Ik zag zo veel nare levensomstandigheden voor die mensen en kinderen dat ik nog bozer werd op mezelf, maar veranderen lukte me niet. Al met al was het echt wel bijzonder om dat alles te zien, maar ik kwam er veel slechter uit dan ik er in ging.

De tweede reis was een jaar later naar Mongolië, ik was dus 18. Hier zouden we vooral onderwijs gaan geven aan verschillende groepen mensen over diverse onderwerpen. Ondertussen was ik klaar met de eetstoornis dus ik was er keihard tegenin aan het gaan. Het eten, wat in Mongolië écht niet te eten is, probeerde ik elke keer zonder gezeur te eten. Sommige dingen vond ik wel moeilijk, omdat ze daar heel veel vet eten, gewoon van die witte vetklompjes, en nauwelijks groenten. Vaak half rauw vlees met nog spiertjes en botjes er in. Het was dus wel afzien en ik heb niet alles weg kunnen krijgen, maar ik wilde het wel. Ik heb het toen ook met de groepsleiding gedeeld en veel steun gehad. Dat ik sommige dingen niet at was niet omdat ik wou afvallen maar omdat het gewoon echt te vies was. Wel kreeg ik veel last van mijn buik van het eten (en dan moet je op een 'toilet'; een gat tussen houten planken boven een kuil in de grond gaan hangen. Bah!) Daardoor ben ik deze reis wel afgevallen. Maar de eetstoornisgedachten hadden geen vat op me, de reis is zo ontzettend gaaf geweest en ik heb er echt van genoten. Ik heb ook veel dingen kunnen overwinnen die reis, en juist mensen daar kunnen bemoedigen met mijn levensverhaal en getuigenis, heel bijzonder.

meisje

De volgende reis was weer een jaar later, op mn 19e, deze keer naar Groenland. Compleet anders! Dit jaar mocht ik ook samen met een vriend de groep leiden. Ik kon toen echt met overtuiging zeggen dat ik van de eetstoornis af was. Soms had ik nog wel last van de gedachten, maar ik had geleerd ze terug te leiden naar het echte probleem (wat vaak niks met eten te maken had) en daar mee om te gaan. Deze reis bracht veel andere uitdagingen, er waren veel onzekerheden, gedoe ik de groep en weer compleet andere omstandigheden.

Maar ik heb er zo veel van geleerd en het was echt bijzonder. Het eten was heel goed want we konden zelf koken. Wel ook lokale specialiteiten geprobeerd: walvis en rendier! En ik had er totaal geen moeite mee! Ik merkte wel dat mijn lichaam nog niet helemaal hersteld was, ik had het continu zo veel kouder dan de rest, veel sneller moe en last van mijn buik terwijl de rest daar totaal geen last van had. Maar deze reis was ik gewoon mezelf, zonder die eetstoornis! Ik kon echt focussen op die mensen daar en ook juist op de mensen in mijn team, om hen tot bloei te brengen. Een hele andere en bijzondere ervaring.

groenland

De reis daarna is nog maar kort geleden, op mijn 20e. Die reis heb ik zelfs samen met een collega mogen organiseren voor een hele groep studenten. We gingen naar Myanmar, ook bekend als Birma. Weer een compleet andere reis. Nog steeds echt 100% geen last van die eetstoornis meer gehad. Gewoon nieuwe uitdagingen omdat ik ook met een nieuwe rol ging. Het was heel bijzonder omdat daar weer zo'n andere cultuur is dan in de vorige landen. Soms waren de gedachten van de eetstoornis wel aanwezig, omdat ik controle miste door de andere omstandigheden, maar ik was sterk genoeg om er niet in mee te gaan. Het eten was voornamelijk rijst. Nauwelijks groenten, veel kruidig eten. Het vlees durfde ik meestal niet aan omdat het niet schoongemaakt wordt en vol draden, bloedvaten en botjes zit en ook niet gaar is. In dit land was de hygiëne heeel slecht, daar heb ik ook lichamelijk weer veel van mogen merken. Ik ben dus wel weer afgevallen, maar het was niet de bedoeling en maakte me ook niet uit, kwam er daarna wel weer aan. Ik baalde er wel van op zo'n moment dat ik echt elke reis ziek wordt, ik weet niet of dat door de eetstoornis komt of ik gewoon sowieso niet zo'n goeie weerstand heb. Maar al met al was deze reis echt super en kreeg de eetstoornis geen ruimte.

Dit zijn een paar korte verhalen over het eten daar en wat het allemaal met mij deed. Ik heb aan de hand van die reizen nog een paar tips voor als je zelf overweegt een reis voor ontwikkelingswerk te gaan doen:

Vraag jezelf af of je er klaar voor bent.
Beter een jaartje later gaan en er dan van kunnen genieten dan zo last te hebben van die eetstoornis dat het weggegooid geld is en je weinig van de reis mee krijgt

Bereid je voor
Onderzoek het land en de cultuur zodat je weet tegen welke verschillen je aan gaat lopen. Zoek uit wat het eten is zodat je je er alvast op voor kunt bereiden en je alvast weet wat je gaat eten.

Deel je probleem
Je hoeft het niet tegen de hele groep te zeggen, maar het is heel verstandig om van tevoren sowieso met je groepsleiding je struggle bespreekpaar te maken en te kijken hoe ze zouden kunnen helpen.

Praat
Deel tijdens de reis hoe het met je gaat en wat alles met je doet zodat het niet opstapelt. Ook je moeilijkheden met eten m ogen er zijn, en in je eentje is het minder zwaar dan alleen.

Ga met de juiste instelling
Je gaat om anderen te helpen. Je wilt niet dat dat beïnvloed wordt of dat dat niet mogelijk is doordat je zo met je eigen probleem bezig hoeft te zijn. Als je gaat, maak dan echt die keus om er volledig voor te gaan, en dus ook om gewoon normaal te gaan eten. Het is moeilijk maar het is mogelijk.

land

Geniet!
Je bent er nou toch, maar er dan het beste van en zorg dat het een positieve ervaring wordt om nooit te vergeten!

Ik hoop dat jullie hier wat aan hebben als jullie zelf ooit overwegen zo'n reis te maken! Wil je dat gaan doen of heb je dat al eens gedaan?

*Hier boven bespreek ik vooral de eetstoornis omdat deze site hier over gaat, maar je zou net zo goed een depressie of zelfbeschadiging of wat dan ook kunnen invullen. Daar zat ik ook mee en daar ben ik ook op die manier mee omgegaan.

 

Gerelateerde blogposts

Reacties

An - Zaterdag 14 november 2015 19:07
Ik heb een vraagje: Het lijkt me heel leuk om ook een keer zo iets te doen, maar voor zo ver ik heb kunnen vinden is het enorm duur om zo'n reis te maken. Waar kun je zoiets redelijk goedkoop doen? (ik wil best betalen, maar niet enorm veel)
Sheila - Zaterdag 14 november 2015 19:31
@An , je kunt ook sponsors zoeken!
xxx - Zaterdag 14 november 2015 21:34
Raar artikel, een van de eisen om mee te mogen doen aan dit soort reizen met ontwikkelingshulp is namelijk dat je mentaal en fysiek helemaal gezond bent. Als jij bij je intake gesprekken op tafel gooit dat je een eetstoornis hebt zullen ze je niet zomaar mee laten gaan.
twirler94 - Zaterdag 14 november 2015 23:27
Ik heb in 2012 ontwikkelingswerk gedaan in de Dominicaanse Republiek. Wat een ontzettend bijzondere ervaring! Ik zat toen aan het begin van mijn behandeling, en het was dus ook wel heel erg spannend hoe het daar zou gaan met eten etc. Maar het ging heel goed! Gewoon doen, ik had het ook wel echt nodig met al dat bouwen etc. Daarnaast heb ik toen niet volledige dagen op de bouw gewerkt, maar heb ik ook het kinderwerk gedaan. Wat ik stiekem misschien nog wel leuker vond! :) al met al zeker voor herhaling vatbaar. Eerst mijn behandeling afronden.
Iep - Zaterdag 14 november 2015 23:32
@xxx ik heb ook meerdere malen vrijwilligerswerk gedaan in Afrika en Azië met een eetstoornis en andere problematiek. De organisatie waarmee ik ben geweest was geheel op de hoogte en samen hebben we gekeken hoe het toch mogelijk kon worden voor mij. Dat is super goed gelukt en ik had het voor geen goud willen missen. Dus een eetstoornis is niet per definitie iets dat je tegenhoudt om ontwikkelingswerk te gaan doen, maar openheid is wel belangrijk zodat je samen kan kijken naar mogelijkheden.

Ik kan het iedereen trouwens van harte aanbevelen iets dergelijks te gaan doen. Het heeft voor mij heel veel gebracht en ik ben de wereld echt anders gaan zien. Het was fantastisch om eens in een totaal andere cultuur en wereld te leven. Dit blijft de rest van mijn leven bij mij, ik heb me niet laten tegenhouden door mijn eetstoornis en ik ben daar ook blij mee. Hoe moeilijk het ook was met eetstoornis in een gastgezin te zitten en met de pot mee te eten, Want anders had ik het nu, vier jaar later, nog steeds niet gedaan. Laat je niet leiden door angst voor problemen rondom het eten, maar neem ook geen gevaarlijke risico's wat betreft je gezondheid. Voor mij was het van kleinsafaan een hele grote wens om dit te doen, ondanks een eetstoornis die al vijfjaarlijkse duurt heb ik deze reizen wel gemaakt en dat pakt niemand me meer af!
Anne-Maria - Zondag 15 november 2015 13:41
Ik zou ook zó graag eens ontwikkelingswerk gaan doen!
Jimmy - Zondag 15 november 2015 14:37
@xxx:
Dat vroeg ik me inderdaad ook af maar dit zal wel een organisatie zijn die zich daar in gespecialiseerd heeft.

Iemand die ik ken heeft borderline en is een tijdje naar Zuid-Afrika gegaan om te klussen (ze is heel handig). Ze zei later dat het soms zwaar was, maar dat het haar wel veel voldoening gaf. Ze is later nog een keer terug gegaan.

Elk land en elke missie is weer anders natuurlijk. De voorbereiding moet sowieso goed zijn, en ik denk ook dat je elk moment in staat moet zijn om weg te gaan. Dan kan een reis veel bijdragen aan herstel.
marleen - Zondag 15 november 2015 20:49
ik zou toch willen weten welke organisaties daarvoor open staan hoor. Want mijn ervaringen hierbij zijn totaal anders. Zelfs maar geruchten viavia over het feit dat ik in behandeling was geweest, was voor een organisatie genoeg om me te weigeren. En een andere organisatie, voor wie ik het verzwegen had, zei achteraf ook 'als we het op voorhand hadden geweten had je nooit mee gemogen'
Iep - Dinsdag 17 november 2015 13:58
@marleen
Ik ben met Travel Active geweest en die hebben echt samen met mij gekeken naar de mogelijkheden. Daardoor is het voor mij mogelijk geworden om twee kee ontwikkelingswerk te doen, zowel in Ghana als in Thailand, ondanks dat ik naast mijn eetstoornis nog een aantal psychatrische problemen heb. Het is allemaal super goed verlopen, ondanks dat het eten een probleem was natuurlijk en ik ben heel blij dat ik de kans heb gekregen en genomen dit avontuur aan te gaan. Ik ben inmiddels vijftien jaar in strijd met mijn eetstoornis maar ik ben blij dat Travel Active heeft mogelijk gemaakt dat ik ondanks dat toch die ervaring kon opdoen! Ik hoop dat het voor anderen die het ook heel graag willen doen gaat lukken. Ga ervoor!
Kriel - Dinsdag 17 november 2015 15:32
Bovenstaande organisaties zijn inderdaad goede opties. Je zou ook via particuliere initiatieven met zo'n reis mee kunnen gaan, als je met zulke problemen zit. Het hoeft niet per se via zo'n organisatie, er zijn meer mogelijkheden.

Zelf ben ik een keer meegeweest met een reis die door twee vrienden was georganiseerd. We gingen ergens naar toe waar zij mensen kenden. Je hebt ook vaak kerken die zulke reizen organiseren. Een andere keer was via de opleiding die ik toen volgde. Later heb ik ook zelf zo'n reis geinitieerd.

Dan zijn er meestal niet die eisen en vragen over je gezondheid. Wel is het dan dus belangrijk dat je zelf nagaat of je dat aankunt en het wel deelt en zonodig hulp vraagt.