Problemen met seks en seksualiteit

Problemen met seks en seksualiteit komen veel voor. Uit onderzoek van Rutgers blijkt dat 19,0% van de mannen en 26,7% van de vrouwen in Nederland één of meerdere seksuele problemen heeft. Deze problemen kunnen heel diverse oorzaken hebben. Vanaf ongeveer je 16de ontwikkel je een voorkeur voor wat je wel en niet prettig vindt op seksueel gebied. Je gaat jezelf beter leren kennen en komt erachter of je op mannen of vrouwen valt. Deze seksuele ontwikkeling kan ook heel erg traag verlopen of zelfs tijdelijk stilstaan. Hierdoor loop je dus een achterstand op en kan het zijn dat je bijvoorbeeld rond je 25ste nog nooit seks hebt gehad of rond je 20ste nog geen idee hebt van je seksuele geaardheid. Deze seksuele ontwikkeling kan vertraging oplopen door bijvoorbeeld medicatie, een negatief zelfbeeld, weinig voorlichting en kennis, een negatieve seksuele ervaring of een stoornis zoals een eetstoornis en autisme.

Als je lijdt aan een eetstoornis kan je verschillende seksuele problemen hebben. Hieronder schets ik drie voorbeelden van mensen die anoniem wilden blijven. Er rust helaas nog een groot taboe op problemen die te maken hebben met seksualiteit. Iets wat helemaal niet nodig is, zeker als je kijkt naar hoeveel mensen er in Nederland problemen mee hebben!

bron foto

♥ Lisa, 23 jaar en nog nooit seks gehad
Ik lijd al een lange tijd aan een eetstoornis, ik bent 23 en heb nog weinig ervaring met seks en gevoelens van seksualiteit. Ik heb om heel eerlijk te zijn ook weinig behoefte aan seks, het is letterlijk en figuurlijk een ‘ver van mijn bed show’. Vriendinnen om mij heen hebben het daarentegen voortdurend over hun vriendje en seks. Ik kan hier helemaal niks mee. Het interesseert me niet en ik voel me er tegelijkertijd ook een beetje minderwaardig door. Ben ik dan nog geen echte vrouw? Schiet ik ergens te kort? Ben ik een soort sukkel die straks nog maagd is op haar 27ste? Ik voelt me er vervelend bij, maar ik weet tegelijkertijd ook niet wat eraan te doen. Waar ga ik heen of met wie praat ik als ik problemen met seks en seksualiteit heb? Ik ga echt niet naar een seksuoloog, dat vind ik doodeng en heel raar.

♥ Deborah, 19 jaar en kan niet klaarkomen
Ik heb soms seks, niet zo vaak, maar als ik het heb voel ik me daar heel ongelukkig en ongemakkelijk bij. Ik ben ook nog nooit klaargekomen, wat ik niet begrijp en vervelend vind. Niet alleen voor mijzelf, maar ook voor die jongens. Ze zeggen het niet, maar ik zie soms wel die teleurstelling. Heeft het niet kunnen klaarkomen te maken met mijn drang naar controle, die ook heel erg speelt bij mijn eetstoornis? En als dat zo is, wat kan ik er dan aan doen? Op deze manier hoef ik eigenlijk geen seks.

♥ Mieke, 25 jaar en wil met iedereen seks
Ik ben heel onzeker over mijn lichaam en mijzelf als persoon. Ik heb ook last van eetbuien. Tegelijkertijd heb ik heel veel seks. Eigenlijk te veel. Het voelt goed als mensen me leuk vinden en me dat door seks duidelijk maken. Dan doe ik ertoe. Maar ja, als ze vervolgens weer weggaan dan voel ik me ook vies, alsof ik me heb laten gebruiken voor de seks. Ik wil wel seks, maar eigenlijk is dit meer dan ik werkelijk zou willen. Is dit iets waar ik later spijt van ga krijgen of moet ik hier iets aan doen? Ik weet het niet, maar ik vind het ook lastig om ermee te stoppen. Dan voel ik me namelijk nog slechter over mijzelf, denk ik? 

bron foto

Zes vragen over problemen met seks en seksualiteit 
Op het forum en in de chat van Proud2Bme zien we soms ook vragen langskomen die te maken hebben met seksualiteit en een eetstoornis. Het leek me daarom interessant om hiervoor eens een seksuoloog te benaderen. Ik stelde haar zes vragen die te maken hebben met voorgaande problemen met seks. Mocht je zelf problemen hebben met seks of met jouw seksuele ontwikkeling of geaardheid, schroom dan niet om hierover eens contact te zoeken met je huisarts. Deze kan je eventueel doorverwijzen naar een seksuoloog. Dat is niet iets om je voor te schamen, echt niet. Onderstaande vragen zijn beantwoord door Renske Althuisius, M.W.V.O./ Seksuoloog NVVS, Werkzaam bij GGZ inGeest en in een eigen praktijk.

Wat is de relatie tussen een psychische problemen en seksualiteit?
Seks is complex, het is een bio psycho sociaal gebeuren. Dat wil zeggen dat je lijf, je psyche en jouw omgeving invloed hebben of je al dan niet open staat, en kan staan, voor seks. Psychische problemen hebben invloed; als je je somber, angstig of onzeker voelt zal de zin in seks verminderen of zelfs wegblijven. Het kijken en waarderen van jezelf en je lichaam kan door psychische problemen negatief gekleurd worden, je onzekerder maken en minder open voor prikkels (stimuli) van binnen en van buiten.

Seksuele belemmeringen kunnen ontstaan door onvoldoende seksuele prikkels, een beperkt seksueel repetoire, prestatiegerichte seksuele activiteit, seksuele problemen bij de partner of irreële verwachtingen. Psychologische belemmeringen, belemmerende negatieve gedachten, een negatief zelf- en lichaamsbeeld én negatieve seksuele ervaringen beïnvloeden houding, omgang en beleving van seks. Maar ook kunnen er somatische belemmeringen zijn, zoals hormonale, neurologische of cardiovasculaire aandoeningen en het gebruik van bepaalde medicatie.

Tenslotte de contextuele belemmeringen zoals: relatie problemen, miscommunicatie over wensen en grenzen, angst voor soa of zwangerschap, strenge culturele waarden en normen en geen partner hebben.

Kan ik onderontwikkeld zijn op het gebied van seksualiteit door mijn eetstoornis?
Ja, dat kan. Je seksuele ontwikkeling start al heel jong. In de loop van je leven leer je en ontdek je wat intimiteit en seksualiteit inhoudt en hoe je dit vorm kan geven. Tevens krijg je van je ouders/verzorgers boodschappen mee (al dan niet bewust) hoe met het onderwerp intimiteit en seksualiteit om te gaan. Als je op jonge leeftijd al onzeker bent geworden over je lijf en hoe zich dat ontwikkelt zal dat invloed hebben op hoe je je seksualiteit gaat invullen. Ook kan het zijn dat je onzeker of angstig bent of raakt, als je merkt dat je lichaam gaat veranderen en je je eigen meisjeslijf niet meer herkent. Je mijdt wellicht aanraking, door je zelf of door een ander, en je stopt dit onderwerp wat jouw spanning geeft weg; je denkt er zo min mogelijk aan en je wilt zo weinig mogelijk voelen of er mee geconfronteerd worden. Je wordt ouder, maar je seksualiteit lijkt niet mee te groeien.

bron foto

Ik heb geen behoefte aan seks. Kan dit door mijn eetstoornis komen?
Het hebben van een eetstoornis kan grote invloed hebben op je zin in seks en hoe je dit invult. Als je niet open staat of kan staan voor prikkels ( stimuli) omdat je hoofd ‘wel naar iets anders staat’, en je alsmaar bezig bent met eten of niet eten, en hoe je je lijf ervaart en waardeert, is de kans groot dat seks geen plek heeft of krijgt. Het kan zijn dat je misschien bang en /of onzeker bent, of dat je eerdere ervaringen met seks negatief zijn geweest, of dat je je niet durft open te stellen voor een ander, of dat je je schaamt, of … Er kunnen talloze redenen zijn.

Onderzoek toont aan dat (on) tevredenheid over het lichaam van invloed is op het seksleven (Woertman, 2003). Andere onderzoekers (Cash, Maikkula en Yamamiya 2004) constateerden dat vrouwen met een negatief beeld van hun lichaam minder plezier, frequentie, verlangen en opwinding en orgasme ervaren in hun seksleven.

Erover praten met iemand, een vriend(in), ouder of een professionele hulpverlener is het eerste wat je dan te doen staat en weten dat je niet de enige bent die hier tegen aan loopt. Een seksuoloog kan met jou op een rij gaan zetten wat je nodig hebt om verandering in je omgang en beleving van seks in gang te zetten.

Ik kan tijdens de seks niet klaarkomen. Kan dit door mijn eetstoornis komen? 
Het hebben van anorexia kan zorgen voor interesse/opwinding en orgasme problematiek bij de vrouw.
De wetenschap vermoedt dat er een verband bestaat tussen eetstoornissen en gestoorde seksualiteit op -klinische, theoretisch- biologische en psychologische gronden. Biologisch heeft ernstige voedselrestrictie bij vrouwen invloed op de concentratie van alle typen geslachtshormonen, vergelijkbaar met die van een meisje voor de puberteit. (Vandereycken&, Noorderbos 2008).

Er zijn aanwijzingen dat vrouwen met een gestoorde lichaamsbeleving minder seksueel verlangen, seksuele tevredenheid, orgasmen en opwinding ervaren. Negatieve lichaamscognities leiden af tijdens de seksuele activiteit en resulteren in vermijding en het niet ten volle kunnen genieten van seksuele activiteit( Woertman& Van den Brink , 2012).

Het niet of nauwelijks een orgasme kunnen beleven heeft dus zowel lichamelijke als psychische oorzaken. Vaak hebben vrouwen met anorexia een grote behoefte aan perfectionisme, willen controle en hebben vaak gevoelens van schaamte over seksuele gevoelens. Daarnaast is het zich kunnen overgeven aan plezier en spel lastig.

bron foto

Ik heb heel veel seks, maar ben ook erg onzeker. Is dat raar?
Onzeker zijn en veel seks hebben sluiten elkaar niet uit. Van belang is of je hieraan plezier ontleent of dat je seks nodig hebt om je zelf iets, of een ander, te bewijzen. Als je kan genieten van seks en het helpt je om je, al is het maar even, goed en tevreden met je zelf te voelen is er geen probleem. Anders ligt het als je seks nodig hebt om de ander vast te houden (je bent angstig om verlaten te worden), de ander een plezier te doen, of aan je te binden terwijl jij er niets aan ontleent.

Misschien kan je bij je zelf nagaan waarom je veel seks hebt en of je je na de seks ook nog goed voelt of dat je je mogelijk somber of (nog) onzekerder voelt. Als dat zo is beland je in een vicieuze cirkel; nog meer seks omdat onzekerder gevoel weg te krijgen, wat daarna weer snel en mogelijk heviger terugkomt. Dus zoals gezegd: met jezelf in gesprek gaan of met een ander, die jij vertrouwt.

Hoe kan ik genieten van seks als ik niet gelukkig ben met mijn lichaam?
Genieten van seks als je zelf niet gelukkig bent met je lichaam is niet makkelijk. Wat kan helpen is dat je hiervoor uitkomt en dit deelt met de ander. Openheid kan helpen je rustiger te voelen en, met steun van de ander, toch de weg open te maken naar acceptatie en kunnen genieten van je lichaam en het contact met die ander. Bewust te worden van de aanraking en verlangen naar jou van en door die ander en dit als nummer 1 te plaatsen, zal maken dat andere gedachten minder op de voorgrond treden. Misschien zijn er plekken op je lichaam die wel met plezier en tevredenheid aangeraakt en bemint kunnen worden. Door deze eerst zelf te ontdekken maakt dat je die dan ook met een ander kan delen.


Wil je doorpraten over dit onderwerp? Reageer dan gerust onder deze blog, neem eens een kijkje op ons forum of ga langs in onze chat die iedere dag tussen 19:00 en 21:00 uur open is. Je bent van harte welkom.

Scarlet

Geschreven door Scarlet

Reacties

72 reacties op “Problemen met seks en seksualiteit”

  1. Heb je een “achterstand” als je op je 25e nog maagd bent?
    Ik ken genoeg mensen die op die leeftijd nog geen seks hebben gehad, bijvoorbeeld nog niet de juiste persoon ontmoet ofzo. Achterstand klinkt een beetje gek vind ik…

    Ik heb inderdaad in de tijd van mijn eetstoornis geen seks gehad, sowieso geen relaties. Daar was helemaal geen ruimte voor. Weer een van de positieve dingen van vechten tegen je eetstoornis; toen ik genezen was kon ik ook weer relaties aan.

  2. @Miekio

    nee hoor, je hebt geen achterstand als je op de 25ste nog maagd bent. Dat staat er ook niet. Er staat dat het – doordat je een seksuele achterstand hebt opgelopen, goed kan zijn dat je daardoor nog op je 25ste maagd bent. Het kan een gevolg zijn van.. maar het betekent niet dat iedereen die op zijn 25ste nog maagd is ene seksuele achterstand heeft.

  3. Ik heb meer het probleem dat ik na een aantal keer te hebben gedaan tijdens een lange relatie en misschien 3 keer bij een scharrel het niet meer oke vind ofzo.
    Vind het eerder vies en geen behoefte aan en dat ik mijn eetstoornis daarbij gebruik om zo min mogelijk rondingen te hebben. Want toen had ik er genoeg toen ik best wel aandacht kreeg zeg maar.

    Want de laatste ervaring was niet zo fijn.

  4. Ik ben 26 en heb nog nooit seks gehad. Ik mis het niet en ik voel dat soort behoeftes totaal niet. Ben nog niet de juiste persoon tegengekomen. Zelfs mijn zusje van 15 is al geen maagd meer. Soms schaam ik me rot dat ik nog steeds maagd ben..

  5. Wat ben ik blij met deze blog.
    Ik heb echt geen behoefte aan intimiteit. Ik dacht steeds dat dit te maken had met mijn eetstoornis.Het doet mij goed om dan ook te lezen dat het kan.
    Mijn omgeving pest mij er dan ook vaak mee. Maar het is dus best herkenbaar als ik dit hier zo lees.

    Bedankt dat jullie moeilijke onderwerpen zo bespreekbaar maken.

  6. Goede blog! Zo fijn dat ook dit soort onderwerpen hier geen taboe zijn. Dikke thanks daarvoor.

    @ Morgaine en iedereen die maagd is; schaam je er alsjeblieft niet voor! Vergelijk jezelf niet met anderen en overhaast niks. Je hebt nog zoveel decennia waarin je het kan doen.. Misschien doet mijn mening je niet zoveel, maar ik ben trots op iedereen die zijn of haar lichaam bewaart, voor de juiste persoon of voor het juiste moment, voor wanneer het goed voelt. Volg je gevoel!

    Nog een kleine aantekening; er zit ook nog een verschil tussen het ene orgasme en het andere. Er zijn heel veel meisjes die geen orgasme kunnen krijgen door seks, maar wel door andere ‘handelingen’. Dit stukje info kan ook wat onzekerheid wegnemen 🙂

  7. Ik heb nog nooit een relatie of seks gehad. Eerder had ik daar ook niet echt behoefte aan, maar tegenwoordig wel meer. Ik zou nu wel graag een vriend willen, maar kom niet zo gauw iemand tegen door weinig dagbesteding, niet naar feestjes gaan etc. Ook weet ik eigenlijk nog niet eens zeker wat mijn geaardheid is, maar ik weet ook niet goed hoe ik daar achter kom..

    Helemaal in het begin van de blog staat dat je ook een seksuele achterstand op kan lopen door autisme.. wat word daar mee bedoelt?

  8. Pff. Ik ben 34 en aseksueel. Is gewoon een ‘geaardheid’ als een ander. Nee ik heb nog geen seks gehad, nee het interesseert me niet en nee voor mij is dat geen ‘probleem’ of ‘achterstand’ of whatever. Het is gewoon iets wat voor mij niet nodig is. Ik voel me daardoor niet minder vrouwelijk, ik vind niet dat ik daardoor ‘anders’ of ‘minder’ ben. Ik vind persoonlijk dat iedereen moet doen waar zij zichzelf goed bij voelt, en anders niet. Voelt het niet goed? Doe het dan niet, no matter what de f*ing maatschappij je probeert aan te praten. Voelt het wel goed, doe het dan wel (maar verstandig) .

  9. Ingewikkeld artikel. Maar seks is complex, dus daar hoort ook een ingewikkeld artikel bij.

    Ik heb een ladyfriend die 27 is, nog steeds maagd is, niet masturbeert, en nog nooit een orgasme heeft gehad. Toen ze me dat vertelde, vond ik dat super erg voor haar. Ik masturbeer bijna elke dag, gewoonlijk 1 keer, en voor mij is het echt een manier van ontspannen. Het heeft me door heel veel stress heen geholpen.

    Gelukkig vertelde zij ook dat ze de seks niet zo zeer miste, maar eerder de genegenheid. Het liefst woont ze samen met een man die ‘s ochtends naast haar ligt als ze wakker wordt. Iemand waarmee ze lekker kan knuffelen als ze thuis komt van haar werk. Jammer genoeg wilde de mannen waar ze mee ging wel graag seks, maar wilde zij het niet. Daardoor liepen haar relaties stuk. 🙁

    Ik vraag me af of ze aseksueel is. Dat heb ik haar eigenlijk nooit gevraagd. Aseksualiteit is natuurlijk ook weer een glijdende schaal, maar ze zou heel goed op dat spectrum kunnen passen. Aan de andere kant denk ik ook dat ze onzeker is over haar lichaam. Misschien dat ze opzich wel seks zou willen, maar het niet durft.

    Ze heeft overigens wel een kinderwens. Dus tenzij ze adopteert, moet het er toch een keer van komen. 🙂

  10. Weten jullie misschien ook waar je cursussen kunt volgen ? ben geen maagd meer was 17 voor het eerst maar ben nu 25 en vind het moeilijk om mensen te vertrouwen en autisme speelt hier ook in mee. Jongens gebruiken mij vaak maar voor een ding en als ik het moeilijk heb laten ze me zitten hierdoor durf ik me ook niet meer kwetsbaar op te stellen omdat ik dan bang ben dat hij weggaat. Hoe kun je zien en voelen wanneer een jongen echt om je geeft en hoe kan ik er voor zorgen dst ik niet op foute mannen val? Zijn er cursussen over die vergoed worden ?

  11. @JM:
    Autisme is niet een term die ik graag gebruik. Maar wat je vaak ziet bij mensen bij wie het is vastgesteld, is dat ze zeer gevoelig zijn, lastig met heftige emoties kunnen omgaan, en hechtingsproblematiek hebben.

    Dit kan op heel veel gebieden problemen opleveren. Ook bij de seks. Soms is masturberen of porno kijken al lastig voor ze. Dan ontwikkel je je seksueel niet.

  12. Bedankt, had het verkeerd gelezen!

  13. Als je stopt met de pil krijg je wel meer zin

  14. Ik ga ook iedereen af, wel degenen die ik leuk vind, sinds ik mijn eetstoornis heb verlaten. Het uitgaansleven zou ik nooit van mijn leven meer willen missen, de spanning en de vrijheid, heerlijk.

  15. Toen ik 20 jaar, nog steeds met eetgestoord gedrag.. maar ook met een rationele overtuiging om ervaring met mannen op te doen. Veel frustratie: want geen gevoel. I Ik stuurde steeds de man in kwestie weer nach hausse of taaide zelf af.

    Toen ik >25 jaar was, begon ik meer te voelen. Ben eigenlijk nog eetgestoorder dan ik wil toegeven. Maar er is gevoel! En er zijn mannen 🙂 en er is aantrekking. Ik moest over een gigantische drempel heen om mezelf “aan” een man te geven. Een drempel die in mijn hoofd zo groot was geworden.

    Natuurlijk.. wees voorzichtig met jouw lichaam! Sowieso alles veilig – maar dat spreekt voor zichzelf ;). Maar, zo’n big deal is het nu ook weer niet. Juist als je het zo verschrikkelijk grotesk maakt, gaat de lol er vanaf. Ikzelf probeer nog steeds minder in mn hoofd, meer in lichaam & gevoel te blijven.

    Inmiddels vertrouw ik op mijn gevoel: een man is voor mij leuk als ik hem leuk vind. En als er geen aantrekking is, dan is die er niet (en wordt de seks absoluut geen succes). Jammer dan – meer visjes in de zee!

  16. ( gekte: eerste deel is weggevallen ) moest staan:

    Toen ik 25 jaar was, begon ik meer te voelen. Ben eigenlijk nog eetgestoorder dan ik wil toegeven. Maar er is gevoel! En er zijn mannen 🙂 en er is aantrekking. Ik moest over een gigantische drempel heen om mezelf “aan” een man te geven. Een drempel die in mijn hoofd zo groot was geworden.

    Natuurlijk.. wees voorzichtig met jouw lichaam! Sowieso alles veilig – maar dat spreekt voor zichzelf ;). Maar, zo’n big deal is het nu ook weer niet. Juist als je het zo verschrikkelijk grotesk maakt, gaat de lol er vanaf. Ikzelf probeer nog steeds minder in mn hoofd, meer in lichaam & gevoel te blijven.

    Inmiddels vertrouw ik op mijn gevoel: een man is voor mij leuk als ik hem leuk vind. En als er geen aantrekking is, dan is die er niet (en wordt de seks absoluut geen succes). Jammer dan – meer visjes in de zee!

  17. Poeh, dit is best een issue voor mij. Ik ben 29 en nog maagd en schaam me er heel erg voor. Mijn enige seksuele ervaringen zijn misbruikervaringen en het is nog echt een enorme drempel om seks te durven en kunnen hebben. Ik ben gewoon te bang om mannen te kunnen vertrouwen en raak in paniek bij alle fysieke zaken met mannen (ook zoenen enzo). Ik kan van de paniek niet meer helder denken en mijn lijf reageert weer alsof ik in gevaar ben.
    Wat als het nou nooit mer goed komt?

  18. Hier nog een maagd van 25. Ik dacht, ik laat het even weten mocht je ‘safety in numbers’ zoeken, zoals ik 😉
    En ja soms is het beschamend om te zeggen maar ik heb niet echt het idee dat ik wat mis in m’n leven zonder vriend of seks ofzo. Maar ja, misschien omdat je ook niet weet wat je mist? Idk. Ik ga me bij 30 wel zorgen maken ofzo. Of niet.

  19. Wat fijn de herkenning in reacties te lezen! Ik voel me vaak zo alleen op dit gebied.

  20. Fijn dat hierover geschreven is.
    Ik denk wel dat dit een groot stuk van mijn eetstoornis is.Niet zozeer seks op zich, maar het durven geven en vooral ontvangen van liefde.En ja, wat is seks anders dan dat ? Ik zou het voor minder nooit doen.

  21. Ik ben absoluut geen maagd meer, haha. Ik heb juist heel veel behoefte aan intimiteit, wss zodat ik waardering voel van m’n partner. Geen wonder dus dat ik m’n baby kreeg op m’n 16e

  22. heel herkenbaar, ik ben bang voor seks en alles wat daarmee te maken heeft en vraag me ook vaak af of het komt door mijn eetstoornis of dat ik gewoon aseksueel ben..

  23. Mooie blog!! Persoonlijk vind k seksuele en alles wat daar bij hoort heel vies. Wellicht komt dat door de verschillende soorten misbruik door de jaren heen. Mensen reageren vaak raar als k zeg dat k.nog geen vriendje heb (gehad) en dat ook helemaal niet wil! (K ben nu 23jaar) de enige die nog een beetje normaal reageren hierop zijn mijn ouders. Zij vinden het prima als k single wil zijn en blijven (gelukkig!!) Maar soms vraag k me wel af of het niet gek is? Want het is toch ‘normaal’ dat je een relatie hebt/krijgt? En is het gek om geen kinderwens te hebben? Ja sterker nog, zelfs helemaal niets met kinderen te hebben (overigens haat k ze niet, maar heb er gewoon niets mee…)

  24. Goede blog 🙂
    Zelf heb ik heel lang 0% behoefte gehad aan seks en intimiteit. Nu ben ik 22 en heb nog nooit seks gehad. Een aantal keer voelde ik me sterk aangetrokken naar bepaalde jongens, maar seksuele of intieme behoeftes had ik niet.
    Sinds kort heb ik een vriend en hij heeft, net als ik, nooit eerder een relatie gehad. We doen het heel rustig aan gelukkig. Met hem vind ik het niet erg om intiem te zijn, wat mij erg verbaasde omdat ik eerder die behoefte niet had. Seks daarentegen wil ik nog niet aan denken en dat begrijpt hij gelukkig..
    Wat ik wil zeggen is: Het is niet gek als je die behoeftes hebt en het kan zijn dat die ook niet komen. Daarin ben je niet de enige. Maar het kan ook zijn dat het met de juiste persoon wel komt en dat is ook goed, zolang je goed naar jezelf luistert in hoever je wilt gaan.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *