Rijexamen en faalangst

 

De meeste jongeren vinden het supertof als ze eindelijk oud genoeg zijn, zodat ze kunnen beginnen met autorijlessen. Ik keek daar zelf ook wel naar uit, maar vond het ook wel weer spannend. Ik was bang dat ik het niet kon. Ik ben perfectionistisch en heb faalangst. Die twee eigenschappen komen vaak voor bij mensen met eetstoornissen. Nu kan ik daarmee omgaan, maar vroeger vond ik dat veel lastiger. Mijn perfectionisme en faalangst hebben me dan ook behoorlijk in de weg gestaan toen ik mijn rijbewijs ging halen.

Voordat je op praktijkexamen mag, moet je eerst ook nog theorie-examen doen. Zo perfectionistisch als dat ik ben, leerde ik het theorieboek zo ongeveer uit mijn hoofd. Ik oefende me suf met proefexamens die ik op de computer kon doen. Aan de ene kant had ik er wel vertrouwen in dat ik zou gaan slagen. Aan de andere kant had ik ook dat stemmetje in me die me zei dat ik het toch niet zou gaan halen en dat ik er niet hard genoeg mijn best voor had gedaan. Dat stemmetje is er altijd als ik moet presteren.

rij examen

Ik was onwijs zenuwachtig voor mijn theorie-examen. Ik probeerde mezelf er wel van te overtuigen dat ik er heus niet dood aan zou gaan als ik het niet zou halen, maar dan nog voelde ik die stress en zenuwen. Mijn moeder bracht me die ochtend weg naar het CBR en zij probeerde me ook te kalmeren. Met een heel klein beetje hoop op slagen, ging ik dan ook het theorielokaal in.

Gezakt. Wat baalde ik van mezelf zeg. De tranen stonden in mijn ogen. Ik was ook echt gezakt met één fout te veel. Hoe kon ik nou zo stom zijn? Waarom had ik niet nog beter geleerd? Waarom had ik de vragen niet net wat rustiger gelezen? Waarom haalt iedereen zijn theorie-examen, maar moet ik daar weer in falen?

Mijn moeder zag het al aan mijn gezicht toen ik het theorielokaal weer uitliep. Ze probeerde mij te troosten met de woorden dat heel veel mensen de eerste keer zakken voor hun theorie, dat het zuur is dat ik maar met één fout te veel was gezakt en dat het daarom de volgende keer echt wel goed zou komen.

De volgende keer kwam het ook wel goed, maar die keer was ik nog zenuwachtiger dan de vorige keer. Ik wist nu gelukkig wel beter wat me te wachten stond. Toen ik de uitslag kreeg en zag dat ik was geslaagd, kon ik mijn geluk niet op! Ik wist dat het ‘maar’ mijn theorie-examen was, maar toch voelde het alsof ik was geslaagd voor iets enorms. Dit gevoel heeft te maken met de prestatiedruk die ik altijd heb. Al is het maar iets kleins; ik moet goed presteren van mezelf. Als ik dat niet doe, voelt het meteen als gigantisch falen en als ik wel goed presteer, voelt het alsof ik iets groots heb gedaan.

Naast het theoretische gedeelte dat bij het rijbewijs hoort, vond ik het praktijkgedeelte aan het begin ook lastig. Ik was bang dat ik een keer iets groots over het hoofd zag en een ongeluk veroorzaakte, ik was bang om aangereden te worden en ik was bang om de instructeur en mezelf dood te rijden. Gelukkig ging dit wel beter naarmate ik meer lessen had. Ik leerde veel en kreeg al gauw meer vertrouwen in mezelf. Ik begon zelfs echt plezier te krijgen in het rijden!

Vlak voordat ik op praktijkexamen mocht, had ik een tussentijdse toets. Die tussentijdse toets leek op het praktijkexamen en was eigenlijk een soort oefening, maar als ik de bijzondere verrichtingen (parkeren, hellingproef etc) goed uitvoerde, kreeg ik daar vrijstelling voor op het echte examen. Het zou eigenlijk dus iet uitmaken of ik die tussentijdse toets wel of niet haalde, want ik zou dan alsnog gewoon op praktijkexamen mogen, maar toch had ik opnieuw weer last van die zenuwen en prestatiedruk. Deze tussentijdse toets moest ik ook gewoon halen!

Die toets haalde ik ook. Het rijden ging goed, de bijzondere verrichtingen gingen goed en ik kreeg vrijstelling voor het echte examen. Steeds meer kreeg ik het vertrouwen in mezelf. Dat praktijkexamen zou vast en zeker goed komen. Natuurlijk moest ik nog wel aan een paar puntjes werken, maar ik had nog de tijd.

Na een paar weken was het zover: het echte praktijkexamen! Ik weet nog dat ik in de ochtend om 9.00 af moest rijden. Die nacht ervoor kon ik niet slapen van de zenuwen. Ik probeerde mezelf toen wel de moed in te praten, maar mijn angsten namen de overhand. Relativeren lukte niet. Ik was zó bang om te zakken.

Met trillende handen en benen stapte ik die ochtend met de examinator in de auto. Ik probeerde mezelf te kalmeren door rustig adem te halen en tegen mezelf te zeggen dat ik dit kon. De examinator vertelde me waar ik naartoe moest rijden. Gelukkig, die weg kende ik goed. Ik moest een stuk over de snelweg rijden en het leek alsof ik daar even in de problemen kwam met een andere auto die in wilde voegen, maar de situatie loste zich vanzelf op. Ik voelde de zenuwen toen weer extra in me opkomen, maar daarna zakten ze weer weg.

Toen ik weer terug naar het CBR moest rijden, ging het mis. De examinator greep in en ik wist al gelijk dat ik was gezakt. De tranen stonden in mijn ogen en met die waas voor ogen reed ik weer terug naar het CBR. Daar hoorde ik inderdaad dat ik was gezakt en de examinator legde ook uit waarom. Verdrietig en boos op mezelf ben ik toen vervolgens weer naar huis gegaan.

Ik haatte mezelf toen echt. Het gevoel gefaald te hebben, daar kon ik niet mee omgaan. Ik kon het mezelf heel moeilijk vergeven als iets me een keer niet lukte. Een onvoldoende halen op school kon echt niet, een tenniswedstrijd verliezen ook niet en zakken voor mijn rijbewijs al helemaal niet. Hoe kon ik nou zo stom zijn? Zie je wel, je kan ook echt helemaal niks.

rijexamen

Opnieuw voelde ik die enorme druk toen ik voor de tweede keer op moest voor het praktijkexamen. Deze keer moest en zou ik wel echt gaan slagen. Ik nam homeopathische kalmeringsmiddelen voordat ik het examen ging doen. Alles leek toen mee te zitten en ik slaagde toen wel voor mijn rijbewijs. Ik kon mijn geluk niet op.

Nu zie ik wel dat mijn emoties over het zakken veel te heftig waren. Ik kon in die tijd nog steeds heel moeilijk met negatieve emoties omgaan. Ik betrok alles direct op mezelf en kon het mezelf dus erg lastig vergeven als het een keer anders ging dan ik had gewild. Zakken voor iets als je rijbewijs voelde voor mij echt als een wereldramp.

Door de jaren heen heb ik mezelf wel steeds beter leren vergeven en ben ik ook beter geworden in relativeren. De druk om te presteren is er echt nog wel en de angst om te falen ook, maar ik haat mezelf niet meer als het niet lukt. Het erover hebben met andere mensen heeft mij hierbij geholpen. Ik kon mezelf heel moeilijk vertellen dat ik niet meteen een loser was als iets me niet lukte, maar iemand in mijn omgeving kon me dat wel. Die mensen heb ik nodig gehad om er zelf ook beter in te worden.

Had/heb jij ook last van faalangst voor je rijexamen?

Fotografie: Eric Chu + Pixabay

 

Gerelateerde blogposts

Reacties

Pien - Vrijdag 16 augustus 2019 10:40
faalangstexamen doen is echt een uitkomst!
Elise - Vrijdag 16 augustus 2019 10:42
Ik heb vijf keer gedaan over mijn theorie, mijn tussentijdse toets niet gehaald en drie keer moeten afrijden.
Sinds mei heb ik mijn rijbewijs en ik cross echt overal heen in mijn aygootje! Zonder angst. Dus rijlessen en examens zeggen gelukkig niet alles.
Hang in there als je nog moet afrijdenšŸš—
- - Vrijdag 16 augustus 2019 10:42
Indd faalangstexamen. Daarnaast eerst rijden in een simulator kan helpend zijn.
En.. pas examen doen als je er zelf vertrouwen in hebt dat je het kunt! Volgens de instructeur had het eerder gekund, maar ik had nog niet voldoende vertrouwen. Vervolgens in 1x geslaagd! Veel lessen gehad, maar op die manier had ik er alle vertrouwen in.
w - Vrijdag 16 augustus 2019 12:22
Ik vond het altijd zo stom, hoe mensen die een rijbewijs al hadden, je gingen veroordelen als je dat niet lukte in 1x of indien je daarvoor heel veel rijlessen nodig had en je dus niet kon autorijden en daarmee 'dommig' was oid. Ik dacht dan altijd; Come on.. omdat er meerdere mensen zijn op de weg, die net als jij van a naar b zijn, hebben we dat rijexamen uitgevonden, om met z'n allen een beetje op Ć©Ć©n lijn te komen omtrent de gedragsregels, maar verder kan iedereen dat heus wel hoor.. uiteindelijk of hoef je er geen 'persoonlijk' faal of geslaagd label aan te hangen aub?
Ik had echt een heel aardige rijinstructeur, die me helemaal op mijn gemak stelde. Wat een humor ook had hij, geweldig. Tijdens lessen reed ik vaak in de spits en moest afrijden om 10.15 uur. Wat was het rustig op dat tijdstip op de weg en ging het allemaal nog meer gesmeerd; geen probleem en geslaagd. Altijd handig een rijbewijs, wel nodig gehad, ondanks dat ik zelf nooit een auto heb gehad en ook niet hoop te nemen, omdat het slecht is voor het milieu.
M. - Vrijdag 16 augustus 2019 14:11
Heb er acht keer over gedaan voordat ik slaagde en voel me nog steeds heel onzeker op de weg. Heb in mijn hoofd zitten dat ik dit niet kan en dat Ć©Ć©n fout fataal kan zijn. Zo zonde, maar ik krijg het niet onder controle.
Anne 93 - Vrijdag 16 augustus 2019 15:56
Herkenbare blog! Ik ben nu 2 keer gezakt voor mijn theorie en heb toen de handdoek in de ring gegooid. O dit moment wil ik mijn theorie weer gaan doen maar dan met een theoriecursus. Ik moet dit echt halen van mezelf, iedereen van 18+ thuis heeft een rijbewijs/auto behalve ik. Ik voel me daarom zo dom en een soort minderwaardig ofzo...
MissBeta - Vrijdag 16 augustus 2019 16:02
Bij mij werkte het in mijn voordeel gek genoeg. Ik was er bij de eerste bocht al van overtuigd dat ik was gezakt, rest van mijn examen heb ik daardoor heel relaxed gereden, het maakte namelijk toch al niets meer uit. Zo heb ik het toch in 1x gehaald, maar ik schaamde mij ervoor dat ik het daarna nog zo eng vond om alleen te rijden. Heeft heel wat jaren geduurd voordat ik mijzelf (en anderen) vertrouwde op de weg. Echt autorijden leer je namelijk toch pas na je rijexamen... Nu vind ik autorijden het lekkerste dat er is en geniet ik ervan :-)
marleen - Vrijdag 16 augustus 2019 17:25
Ik heb 40 uur les gevolgd bij de rijschool en nooit mijn praktijkexamen afgelegd.
Een jaar of 10 geleden besloot ik dat ik het het gewoon niet waard vond. Al die stress, al die onveiligheidsgevoelens, al die faalangst.
Ik woon op 10 minuten fietsen van mijn werk en ik krijg van hen ook een gratis abonnement op het openbaar vervoer.
Ik heb het gewoon echt niet nodig. Die paar keer dat ik eens ergens moet zijn waar het niet zo bereikbaar is, vind ik altijd wel iemand om mee te carpoolen.
Ik ben nog nooit zo gelukkig geweest als sinds mijn beslissing om het mezelf niet aan te doen en gewoon te gaan voor de levensstijl die het beste bij mij past.
Mensen die mij dom of minderwaardig voelen omdat dit me 'niet gelukt' is , dat zegt meer over hen dan over mij. En de vraag is of ik dan nog wel met hen wil omgaan als ze me zo veroordelen.
Ana - Vrijdag 16 augustus 2019 19:35
Ja ik vind het echt vreselijk! Zo veel zenuwen...
ikkuh1985 - Zaterdag 17 augustus 2019 02:05
Heel herkenbaar,heb iets van 7keer over mijn theorie examen van mijn scooter gedaan. Heb wel rijlessen gevolgd,moest al gauw overstappen op een automaat maar de ene keer kon ik een opdracht goed en de andere keer kon ik het ineens niet meer. Die rij instructeur snapte daar niks van en ik ben toen gestopt,de snelweg vond ik ook dood eng. Het is nu jaren geleden en ik wil eigenlijk nog steeds wel mijn rijbewijs halen maar dan moet ik echt op zoek naar een speciale rijschool.
. - Zaterdag 17 augustus 2019 07:30
In september ga ik starten met rijlessen. Ergens heel erg leuk, maar ook doodeng. Vooral de andere weggebruikers, ik ben bang dat ik dan in paniek raak..
Em - Zaterdag 17 augustus 2019 10:43
Zelf heb ik m'n theorie de 2e keer gehaald, was zo ontzettend opgelucht toen ik zag dat ik hem gehaald had.
Het afrijden ging minder goed, was super zenuwachtig en had het gevoel alsof ik alles wat ik tijdens de lessen geleerd had weer kwijt was...
Uiteindelijk 3x afgereden en bij de 3e keer ook echt geslaagd!!!!
Beau - Zaterdag 17 augustus 2019 17:06
Momenteel ben ik bezig om mijn rijbewijs te halen. Na vele tegenslagen in het aanvragen van de gezondheidsverklaring mocht ik dan eindelijk praktijk doen. Nou heb ik geen problemen met de theorie en heb deze 2 X In 1X gehaald.

Praktijk heb ik ook geen problemen mee volgens alle instructeurs die mij hebben beoordeeld. Echter heb ik nu al 8X afgereden en ben ik alle 8x gezakt. Alle examens met kleine puntjes en vaak ook erg wisselende punten. Nu moet ik voor de 9de keer afrijden dit terwijl ik al heel onzeker ben van mezelf en nog onzekerder ben gemaakt door het CBR.

Maar ondanks alles heb ik nog hoop en motivatie om door te gaan en mijn rijbewijs te halen.