Meedoen aan onderzoek: anorexia & darmbacterien

 

Ik ben Rita en ik werk al jaren als onderzoeker bij GGZ Rivierduinen Eetstoornissen Ursula. Met mijn onderzoeken wil ik graag meer te weten komen over eetstoornissen, bijvoorbeeld wat de gevolgen zijn van het hebben van eetproblemen op de lange termijn - zie één van mijn eerdere blogs over het NER. Ook wil ik graag beter begrijpen waarom sommige mensen een eetstoornis krijgen en wat ervoor zorgt dat een eetstoornis blijft bestaan. Voor deze laatste vraag ben ik nu bezig met een klein onderzoek naar de rol van de darmbacteriën bij anorexia nervosa. Ik zal hieronder wat meer vertellen over de darmbacteriën en over mijn eigen onderzoek, waarvoor ik nog op zoek ben naar deelnemers.

In onze darmen leven vele verschillende bacteriën, ook wel microbiota genoemd. Wij geven onze darmbacteriën te eten en zij leveren een belangrijke bijdrage aan onze gezondheid. Denk aan vertering, groei en bescherming tegen ziekteverwekkers. Daarnaast zijn er steeds meer aanwijzingen dat de darmbacteriën ook invloed hebben op de werking van de hersenen en andersom.

Heeft het nemen van extra 'goede' bacteriën (zogenaamde probiotica) gevolgen op de werking van het brein? Dit is onderzocht door mensen een aantal weken dagelijks een mix of drankje te geven dat probiotica óf juist geen extra bacteriën bevat, zonder dat zij (of de onderzoekers) wisten wie welke mix krijgt. Hieruit bleek dat mensen die extra bacteriën hadden gekregen een verminderde reactie in bepaalde hersengebieden lieten zien tijdens het maken van een emotie-herkenningstaak. In een andere studie had de probiotica-groep minder angstgevoelens. En uit een derde onderzoek bleek dat deze mensen minder sterk reageerden op een verdrietige stemming, er waren met name minder agressieve reacties en mensen gaven aan minder te  piekeren.

Ook zijn er verschillende onderzoeken gedaan bij mensen met psychische klachten. Het meest onderzocht is de autisme spectrum stoornis, omdat deze groep mensen ook vaak last heeft van maag- en darmklachten. Het lijkt erop dat kinderen met autisme een andere samenstelling van de darmbacteriën hebben vergeleken met 'gezonde' kinderen. 

Mensen met depressie lijken ook vaker een minder diverse samenstelling van de darmbacteriën te hebben. In één studie hebben ze de darmbacteriën van depressieve en van gezonde mensen bij ratten ingebracht. De ratten die de darmbacteriën van de depressieve mensen hadden gekregen, lieten vervolgens ook meer depressief en angstig gedrag zien.

Onderzoek bij anorexia nervosa

Er zijn negen onderzoeken gedaan naar darmbacteriën bij anorexia nervosa. In alle onderzoeken waar de samenstelling van de darmbacteriën bij mensen met anorexia nervosa werd vergeleken met andere groepen (meestal 'gezonde' controles) werden verschillen gevonden. In de meeste onderzoeken werden minder verschillende bacteriesoorten gevonden bij mensen met anorexia nervosa vergeleken met de andere groepen. Ook was de balans tussen de verschillende bacteriesoorten vaker verstoord bij mensen met anorexia nervosa. Maar het is nog niet duidelijk welke bacteriesoorten nou specifiek vaker of minder vaak voorkomen; dat verschilde per onderzoek.

Twee onderzoeken hebben ook gekeken naar het verschil tussen de samenstelling van de darmbacteriën bij mensen met anorexia nervosa tussen het begin en eind van de behandeling. Het lijkt erop dat de diversiteit van de darmbacteriën toeneemt tijdens de behandeling. Verder lijkt een lagere diversiteit bij anorexia nervosa samen te hangen met meer depressieve klachten en eetstoorniskenmerken, alhoewel deze samenhang niet werd gevonden in een grote groep gezonde vrouwen.

Mijn onderzoek

Bij GGZ Rivierduinen Eetstoornissen Ursula doen wij nu ook een klein onderzoek om te kijken of er verschillen zijn in de samenstelling van de bacteriën in de darm tussen mensen met anorexia nervosa en mensen zonder een eetstoornis. Verder willen we kijken of er een relatie bestaat tussen de samenstelling van de darmbacteriën, vitamine- en mineralenstatus en bepaalde hersenfuncties.

Voor dit onderzoek zijn we op zoek naar mensen met anorexia nervosa die samen met iemand uit hun eigen huishouden (bijvoorbeeld partner, familielid of huisgenoot) mee willen doen. Het idee hierachter is dat mensen uit één huishouden vaker te maken krijgen met dezelfde bacteriën, dan mensen die uit verschillende huishoudens komen. Omdat we de darmbacteriën van mensen met anorexia nervosa willen vergelijken met de darmbacteriën van mensen die deze stoornis niet hebben, willen we het liefst dat de controlegroep zoveel mogelijk op de mensen met anorexia nervosa lijkt.

Je komt in aanmerking om mee te doen als je minimaal twee jaar anorexia nervosa hebt, bij een kortere duur verwachten we minder verschillen te vinden in de samenstelling van de darmbacteriën. Zowel vrouwen als mannen van 18 jaar of ouder kunnen meedoen.

Heb je vragen over dit onderzoek of heb je interesse om samen met iemand uit je eigen huishouden mee te doen? Via onderzoek@rivierduinen.nl kun je nog meer uitgebreide informatie krijgen over dit onderzoek en kun je je eventueel aanmelden. Ook voor andere vragen over dit onderwerp kun je ons altijd mailen!

 

Reacties

w - Maandag 9 maart 2020 20:44
Wat was er eerder, de kip of het ei. Het ligt aan het systeem, dat is mijn conclusie. Beter het systeem onderzoeken waarin we leven. Dat wordt nog steeds niet echt begrepen, mijns inziens en daardoor houden we ons nog steeds bezig met 'randactiviteiten' omtrent de oorzaken van eetstoornissen (Ik ben zeer cynisch omdat het lichamelijke voorbijgaat aan het geestelijke, maar dat is vast niet de bedoeling van het onderzoek, succes.)
Rita - Dinsdag 10 maart 2020 07:24
Beste W,
Bedankt voor je reactie! Ik denk dat het niet één van de twee is, geestelijk óf lichamelijk, maar juist een combinatie. Het systeem speelt absoluut een belangrijke rol, maar er zijn meerdere mensen die met ditzelfde systeem te maken krijgen en toch zal niet iedereen een (eet)stoornis ontwikkelen (de ene persoon is hier kwetsbaarder voor dan de ander, dat zou een lichamelijke oorzaak kunnen hebben). Daarom doe ik graag onderzoek naar verschillende kanten. En hoop ik op die manier een klein stukje van de puzzel op te kunnen lossen.

Lisa - Dinsdag 10 maart 2020 08:21
Ik vind het eigenlijk best vervelend dat er steeds vaker oproepen voor onderzoeken op deze website komen. Ik zie deze site als veilige plek waar je voor steun, tips en motivatie kan komen. Er is een specifieke forumpagina voor oproepen, dus waarom staat het daar dan niet? Ik maak me bijvoorbeeld ook zorgen dat dit soort oproepen een vorm van bevestiging van de eetstoornis op kunnen roepen ('ik heb deze eetstoornis nodig voor 'the greater good' dus ik kan nu niet herstellen'). Dit vraagstuk over probiotica kan ook nog eens een rol hebben in orthorexia. Ik vind het het risico niet waard en ik vind deze blog ook niet de weg om kandidaten te werven. Ik zeg bewust 'ik vind' omdat het natuurlijk slechts mijn mening en gevoel is, maar wat mij betreft belangrijk om te zeggen.
Floor - Dinsdag 10 maart 2020 09:04
Het eerste wat ik me eigenlijk afvraag, is: stel dat je inderdaad een andere darmflora vindt bij mensen met anorexia nervosa t.o.v. mensen die dat niet hebben. Zou dat dan niet komen doordat mensen met anorexia zo'n slecht voedingspatroon hebben? M.a.w. is de afwijkende darmflora dan niet het gevolg van de aandoening, i.p.v. een voorspeller o.i.d.?

Ik weet trouwens niet in hoeverre dit onderzoek probeert om oorzaak-gevolg te achterhalen, misschien is dat wel niet het doel. Maar deze vraag kwam bij me op :-)
Rita - Dinsdag 10 maart 2020 10:32
Beste Floor,
Met dit kleine onderzoek willen we kijken of er verschillen zijn in de darmflora tussen mensen met anorexia nervosa en mensen zonder een eetstoornis en of er een relatie bestaat tussen de samenstelling van de darmbacteriën, de vitamine- en mineralenstatus en bepaalde hersenfuncties. Je hebt helemaal gelijk dat je met dit onderzoek niet oorzaak-gevolg kunt achterhalen. Het is eigenlijk een soort eerste stap, eerst moeten we aantonen dat er verschillen zijn en welke specifieke bacteriën dan met name verschillen. Vervolgens zou je kunnen onderzoeken of het aanvullen van deze specifieke bacteriën invloed heeft op bijvoorbeeld de hersenfuncties of de behandeling. Ik verwacht niet dat afwijkingen in de darmflora een eetstoornis veroorzaken, maar het zou er wel voor kunnen zorgen dat de eetstoornis langer blijft bestaan.
Redactie Proud2Bme - Dinsdag 10 maart 2020 09:05
Hallo Lisa, dankje voor je eerlijke feedback, we nemen dit zeker mee!
Sewy - Dinsdag 10 maart 2020 09:52
Een ondervoed lichaam krijgt overwoekering van schimmels en verkeerde bacteriën in de darmen, omdat het lichaam te weinig energie krijgt de infecties tegen te gaan kan eetlust verminderen, misselijkheid en buikpijn geven, anorexie-> anorexiacirkel is rond?
Belangrijkste is energie. Suikers voeden schimmels maar energie versterkt het lichaam waardoor de disbalans wordt opgelost. Op gezond gewicht en in niet ondervoed lichaam is de darmflora in balans en verdwijnen klachten meestal.
M - Dinsdag 10 maart 2020 12:01
Wat is je bron? Ze doen toch niet voor niets onderzoek... er is veel nog onduidelijk. Kijk uit met roepen van halve waarheden (of zelfs onjuiste informatie)!
w - Dinsdag 10 maart 2020 20:37
Het gros van de mensen met anorexia heeft een berehonger. Voordat je lichaam er dusdanig aan toe is, dat je echt geen eetlust meer hebt, ben je ook bijna dood of moet je van heel ver terug komen wil je hier van herstellen.
Paula - Woensdag 11 maart 2020 01:06
Ik sluit me bij Lisa aan. Ik snap het heel erg dat je onderzoek wilt doen naar anorexia. Het is ook in het belang van patiëntenzorg uiteindelijk (ook al is het nu nog basaal/fundamenteel onderzoek). Maar ik ben toch van mening dat mensen werven hier meer op zn plek is in een live omgeving, ingebed in een bestaande face to face behandelrelatie, zodat er een inschatting gemaakt kan worden of het wel goed is voor deze patiënt in kwestie om mee te doen of er andersins een vorm van begeleiding kan worden geboden. En als het gaat om een online enquete invullen door willekeurig iederen die ooit een eetstoornis heeft gehad, dan is het nog een ander verhaal. Maar inclusiecriterium is hier minimaal 2 jaar anorexia, dan heb je het toch wel over serieuze pathologie. Ik vind persoonlijk deze oproep ook triggerend en afbreuk doen aan de veilige haven die proud (overigens verder altijd!) is.