Wat je moet weten over PTSS

 

Iedereen is weleens bang, maar als je kampt met posttraumatische stress, dan kan angst naar een heel ander level gaan en een eigen leven gaan leiden. Mensen met PTSS hebben vaak iets heftigs meegemaakt waar zij op dit moment, in het heden, nog steeds last van hebben. Natuurlijk kun je herstellen na zo'n heftige gebeurtenis, maar met PTSS neem je het wel mee in je dagelijks leven. Het is een beetje alsof die ''vechten of vluchten'' modus nooit meer uit gaat waardoor je bepaalde aanpassingen moet doen om het leven toch aan te kunnen.

Dit is voor mensen zonder PTSS soms lastig te bevatten. Wat gebeurd is, is gebeurd toch? Zo werkt het helaas niet. PTSS is complex en ontzettend zwaar. In deze blog deel ik een aantal dingen die je moet weten over PTSS. Dit zijn zaken die handig zijn om te weten als je bijvoorbeeld een vriend of vriendin hebt die hiermee kampt en je weet hier zelf nog niet zoveel van.

1. Je hoeft geen veteraan te zijn om PTSS te hebben
Je kunt PTSS ontwikkelen na een traumatische ervaring zoals seksueel misbruik, geweld, een ernstig ongeluk of de dood van een geliefde. Veel mensen maken in hun leven weleens iets traumatisch mee. Toch ontwikkelt niet iedereen PTSS is. Vaak wordt gedacht dat vooral mensen die in oorlogsgebieden werken PTSS ontwikkelen omdat zij langdurig blootgesteld worden aan extreme situaties. Dit is lang niet altijd het geval. Iedereen die iets traumatisch meemaakt, kan PTSS ontwikkelen. Waarom de een wel PTSS krijgt en de ander niet, is lastig te zeggen. Dit hangt een beetje af van de omgevingsfactoren, genen en er spelen daarnaast nog veel andere omstandigheden mee.

2. Het ontwikkelen van PTSS kan een tijdje duren
Als iemand iets heftigs mee heeft gemaakt, dan hoeven nadien niet direct de symptomen van PTSS te verschijnen. Bij PTSS worden vaak twee vormen beschreven, namelijk de acute vorm waarbij iemand direct klachten krijgt maar ook in een aantal maanden redelijk kan herstellen, en de chronische vorm waarbij de symptomen pas na verloop van tijd op kunnen komen en daarnaast ook langer aan kunnen houden. Dat iemand dus niet direct klachten krijgt, betekent niet dat diegene geen last heeft van de gebeurtenis.

3. PTSS kan leiden tot suïcidaliteit
PTSS is een heftige psychische stoornis. Degene die eraan lijdt kan last hebben van herbelevingen, nachtmerries en als het ware vast zitten in het verleden. Dit kan ontzettend somber maken. Als iemand hier zelf moeilijk uit kan komen, kan dit in sommige gevallen leiden tot suïcidale gedachten en / of neigingen. Dit is niet altijd zo, maar komt wel voor.

4. PTSS komt veel voor
Alleen al in de Verenigde Staten hebben acht miljoen mensen PTSS. Geschat wordt dan in totaal acht procent van de bevolking op een bepaald moment in het leven te maken krijgt met PTSS. Dit getal kan nog weleens wisselen omdat PTSS voor sommige mensen iets is waar je ook weer vanaf kunt komen.

5. De symptomen van PTSS kunnen zowel psychisch als fysiek zijn
Veel mensen die kampen met PTSS hebben last van stemmingswisselingen, schuldgevoelens, constante zorgen en gebrek aan motivatie of zin in de toekomst. Ook komen lichamelijke klachten voor. Soms zijn dit psychosomatische klachten waarbij mensen gedeeltelijk verlamd lijken te zijn, maar ook hartproblemen komen veel voor.

6. PTSS is geen grap
Denk goed na voordat je een grap maakt over het feit dat je ''een trauma over hebt gehouden aan die lange schooldag'' of ''herbelevingen hebt'' als je denkt aan je vorige bijbaantje. PTSS is echt en voor sommige mensen is het een hel, niet alleen bij het opstaan en het leven overdag, maar zelfs tijdens het slapen, als er nachtmerries zijn en al die beelden levensecht lijken.

7. Therapie en medicatie werkt voor iedereen anders
Het is goed bedoeld als je iemand wil helpen door bepaalde therapie of medicatie aan te raden als je hebt gehoord dat dit bij een ander werkt, maar een bepaalde vorm van therapie werkt niet direct bij iedereen. Zo is EMDR voor veel mensen met trauma's effectief, maar niet altijd en niet voor ieder trauma. Wees dus niet verbaasd als iemand met PTSS aangeeft dat iets bij diegene niet werkt en denk niet dat het dan aan diegene zelf ligt. Iedereen is anders en PTSS is ook voor iedereen anders.

8. Het zit niet allemaal in ons hoofd
Voor een buitenstaander is het makkelijk om te zeggen dat de posttraumatische stress niet echt is en enkel in je hoofd zit, maar voor degene die er last van heeft is dit niet zo. De stress en angst is echt, of deze nu reëel is of niet. Het is niet haalbaar om er maar gewoon even overheen te stappen en het is zeker geen schreeuw om aandacht.

9. Triggers zijn voor iedereen anders
Mensen met PTSS kunnen vaak getriggerd worden door bepaalde zaken. Toch zijn die dingen voor iedereen anders. Iemand die bijvoorbeeld een ernstig auto-ongeluk heeft gehad kan getriggerd worden door een auto die met gierende banden wegrijdt en iemand die vroeger te maken heeft gehad met huiselijk geweld kan erg schrikken van geschreeuw en agressie. Triggers zijn voor iedereen anders en kunnen voor nare herbelevingen zorgen. Ook als het goed gaat, kunnen dit soort kleine dingen er ineens voor zorgen dat deze herbelevingen op komen zetten. Dit gaat eigenlijk vanzelf, zonder dat iemand er iets aan kan doen.

10. Met PTSS kun je goed leven
Hoewel alles wat hierboven staat misschien vrij dramatisch klinkt, valt er prima te leven met PTSS. Als ik naar mezelf kijk vind ik het best moeilijk om rekening te moeten houden met bepaalde zaken, zoals mogelijk triggers voor herbelevingen. Er is geen kant-en-klare oplossing voor mijn probleem zoals bij een verkoudheid. Toch ben ik in staat om te functioneren, te werken en te genieten van het leven, zolang ik maar rekening houdt met mijn kwetsbaarheid.

Heb jij nog aanvullingen?

Bron plaatjes

 

Gerelateerde blogposts

Reacties

Annemarie - Donderdag 23 maart 2017 10:27
Goed artikel alleen punt 10 ligt toch wel aan de ernst van de ptss. Niet voor iedereen is het goed leefbaar. Zeker als er langdurige traumatische gebeurtenissen hebben plaatsgevonden (denk aan mishandeling) dan is het leefbare toch wel minder. Dus daar zit wel differentiatie in.
Odette - Donderdag 23 maart 2017 10:59
Goed artikel, informatief! Fijn om te weten met welke dingen ik rekening kan houden bij mensen die dit hebben.
AnaMan - Donderdag 23 maart 2017 11:05
Weer een heel goed artikel, thanks!!! :)

Twee dingen die er wellicht nog in kunnen: Naast PTSS heb je ook nog Complexe PTSS/Meervoudige Trauma Stoornis. En: Je hebt Vechten, Vluchten én Bevriezen (dit zijn de 3 reacties op adrenaline).
Susie020 - Zaterdag 25 maart 2017 06:53
Gek om ineens herkenbare reacties op adrenaline te lezen. Ben sinds kort gediagnostiseerd met complexe ptss. Heb jaren niet begrepen wat er met me aan de hand was en lees nu zo veel dingen die voor mij op zijn plek vallen. Is fijn
Elona - Dinsdag 16 oktober 2018 21:34
;Eigenlijk de vier V's. vechten, vluchten, vriezen en vrees.
*n* - Donderdag 23 maart 2017 11:09
Ik ben het wel eens met Annemarie, telkens als ik mijn leven oppak komt er een punt dat ik weer kei hard onderuit word gehaald door de PTSS. Daar is weinig begrip voor. Net als voor het punt dat je soms een redelijk goede dag kan hebben en de volgende dag niet in staat bent voor wat dan ook. Dat kan zelfs op de dag omslaan. Of dat mensen vinden dat je na zes jaar therapie er maar vanaf moet zijn, want de veteranen in de tweede wereldoorlog kregen ook niet zoveel therapie.
*n* - Donderdag 23 maart 2017 11:10
Maar verder wel een super blog hoor Sandra! Zeker ook de moeite waard om mensen in mijn omgeving te laten lezen
Breadfish - Vrijdag 24 maart 2017 12:21
Wat je ook moet weten over PTSS.. als iemand vertelt PTSS te hebben, is "Waarvan heb je dat dan gekregen" géén gepaste vraag.
marlies - Zaterdag 25 maart 2017 08:48
Waarom niet?
Je kunt altijd nee zeggen als je het niet wil vertellen. Aan de andere kant is vermijden get slechtste wat je kan doen als je van PTSS af wil.
marlies - Vrijdag 24 maart 2017 13:53
Je kunt van PTSS en CPTSS genezen.
Jammer dat dat er niet bijstaat
Lost girl - Vrijdag 24 maart 2017 21:28
@breadfish, wat zou jij dan een gepast moment vinden omdat te vragen? Ik zou dat namelijk gewoon doen.
Tine - Zaterdag 25 maart 2017 12:08
Ik mis inderdaad nog iets over de complexe ptss en de chronische ptss.
Zelf heb ik afgelopen zomer een vrij nieuwe behandeling gevolgd in Friesland, die nu sinds 3 jaar daar is en vanuit Duitsland komt. Dat heeft mij heel erg geholpen. Daarvoor liep ik er heel tegen aan dat ik niet stabiel genoeg was voor behandeling. In Friesland was dat minder belangrijk en was dat door de combinatie met de DGT iets waar daar aan gewerkt werd. In 3 maanden tijd ben ik verder gekomen dan in de jaren daarvoor! Misschien nog wat meer over de verschillende behandelcentra in Nederland?
Elona - Dinsdag 16 oktober 2018 21:31
Hallo Tine, kun je iets vertellen over het behandelplan; wat was er met name anders
Tine - Zaterdag 25 maart 2017 12:09
Verder een mooie heldere blog trouwens!
Life - Zaterdag 25 maart 2017 23:28
Ik heb Complexe PTSS. Er valt hier eigenlijk niet goed mee te leven moet ik zeggen.
Life - Zaterdag 25 maart 2017 23:40
@Tine: Waar precies?
cindy - Zondag 7 januari 2018 04:44
ik heb borderline maar ook veel kenmerken van ptts en ook veel meegemaakt in mijn jeugd van huselijk gweld mijn vader was heel agressief naar mama toe en mij ook omdat ik mama keer op keer wou helpen van da monster van haar af te komen ,haren trekken ,bijten in paps zijn armen en benen maar heb er toch iets van overgehouden denk ik ik weet het niet echt voel mij in het dagdagelijkse leven niet zo schitterend en heb ook levensechte dromen waaar ik bij strak neerlig en dat ik mijn mond niet kan bewegen of zels mijn arm niet omhoog krijg voor mijn vriend tekens te doen maar wel mijn ogen zijn open en dat ik mensen zie bnnen komen door de deur en gewoon niks kan doen ik probeer te roepen maar het lukt me niet en die mensen is meestal het leger dat binnenstormd pff niet leuk ik voel me net als verlamd dan heeft dit iets te betekenen mvg cindy
evelien valkenburg - Woensdag 4 juli 2018 13:19
ik heb ruim 2 jaar emdr therapie gehad om de traumas te verwerken maar ik ben nu een half jaar verder en de herbelevingen komen heel heftig terug iemand hier ook ervaring mee graag een reactie