Gewicht als graadmeter in therapie

 

Als je in therapie gaat voor je eetstoornis zijn zo'n beetje de eerste vragen die ze stellen hoe lang je bent en wat je weegt. Meteen schreeuwt het stemmetje weer van binnen: Zie je nou, ik ben niet ziek genoeg, ik ben veel te zwaar, ik heb gefaald in het hebben van een eetstoornis! Buiten het feit dat deze gedachten niet kloppend zijn, horen deze vragen naar mijn mening ook niet zo relevant te zijn. Uiteraard moet de fysieke gezondheid nauwlettend in de gaten gehouden worden, maar het zegt lang niet alles over je mentale gezondheid, waar de eetstoornis door is ontstaan, waarvoor de eetstoornis nu nog dient.

Jarenlang heeft therapie bij mij de focus gehad op wat ik at en hoeveel ik woog. Ik moest opschrijven wat ik elke dag at en hoe ik mij daarbij voelde. Ik merkte dat dit het verlangen naar controle op mijn gewicht alleen maar versterkte. Het hielp mij niet verder. Al snel liep ik weer tegen de muur van angst aan. De emoties die weer de kop op staken. Emoties en herinneringen die nauwelijks werden erkend door de hulpverleners, laat staan door mezelf. De achtergrond en functie van de eetstoornis zou pas ter sprake komen als ik een bepaald BMI had. Een BMI dat ik nooit bereikte omdat ik telkens weer tegen die muur opliep.

Gewicht als graadmeter in therapie meisje

Nog steeds verbaast het mij hoeveel waarde er gehecht wordt aan je BMI om een bepaalde behandeling te volgen. Het gene wat je zo hard nodig hebt om verder te komen wordt je ontnomen omdat je het eigenlijk te moeilijk hebt. In mijn ogen heb je dan júist die therapie heel hard nodig... Die BMI grenzen ga ik denk ik nooit helemaal begrijpen. Natuurlijk zijn er richtlijnen nodig, kan niet alles getolereerd worden, kunnen therapeuten niet altijd alle verantwoording op zich nemen. Toch blijf ik het frustrerend vinden dat je de therapie die je volgens je therapeut zo hard nodig hebt niet mag starten omdat je het te moeilijk hebt met het behalen van een bepaald BMI.

Ik geloof erin dat de functie van je eetstoornis vervangen moet worden door iets gezonders voordat je de eetstoornis los kunt laten. Oude herinneringen moeten verwerkt worden en er moet worden leren omgegaan met nieuwe moeilijke situaties. Triggers moeten herkend worden en op een gezonde manier verwerkt kunnen worden. Helaas mis ik dit nog in de gespecialiseerde eetstoornisklinieken. En ik heb door de jaren heen gemerkt dat ik hier zeker niet de enige in ben. Gelukkig passen de klinieken zich hier wel steeds meer op aan, ik hoop dan in de toekomst dit geen belemmering meer geeft voor cliënten.

Wel wil ik blijven benadrukken hoe belangrijk het is om verder te kijken dan het gewicht en eetpatroon. Mijn vorige behandelaar weet alleen maar wat ik woog. Het gewicht werd als de graadmeter gezien. Steeg het gewicht, dan ging het beter met mij en werd er nergens verder aandacht aan gegeven, daalde of stagneerde het gewicht, dan moest de aandacht gevestigd worden op aankomen. Het was heel naar om te zien hoe meisjes zich gingen focussen op het afvallen om op deze manier te laten blijken dat het niet goed met ze ging. Ik vind het heel jammer dat ze op deze manier zelfs in therapie het gewicht als coping mechanisme zijn gaan zien en dit op een zekere manier zelfs kunnen bekrachtigen.

Ik hoop dat dit in de toekomst anders kan gaan. Dat cliënten die de hulp hard nodig hebben, cliënten met een dubbele diagnose, een te laag BMI of wat voor andere belemmering dan ook, dat deze cliënten niet meer geweigerd worden. Dit geeft namelijk de cliënten het gevoel dat ze het niet waard zijn, niet goed genoeg, opgegeven. Het geeft een gevoel van wanhoop. Iets was het herstel zeker niet zal bevorderen.

Lees ook: Aankomen in gewicht nodig voor therapie? en meer blogs over aankomen. Voor meer duidelijkheid over de reden van eerst aankomen, dan pas therapie, lees: Ondervoeding en anorexia: Minnesota Starvation Experiment.

 

Gerelateerde blogposts

Reacties

Odette - Woensdag 22 februari 2017 13:21
Goed geschreven! De nadruk op gewicht kan inderdaad juist belemmerend werken. Natuurlijk is aankomen essentieel als het gewicht gevaarlijk is of te laag om aan achterliggende problemen te kunnen werken. Maar het moet niet de enige focus worden.
joya - Woensdag 22 februari 2017 14:01
Lieverd, wat gaaf dat je je verhaal hier deelt! Ik ken je natuurlijk persoonlijk en vind je een pracht mens, dikke knuffel lieverd en dapper en knap dat je je verhaal hebt gedeeld hier!
M. - Woensdag 22 februari 2017 14:12
Wat een goede blog! Ik ben het helemaal met je eens. Vooral het stuk over aankomen en de associatie dat het dan beter met je gaat, is pijnlijk herkenbaar en vind ik heel kwalijk m.b.t. de hulpverlening. Mijn coping is in essentie anorexia maar steeds als ik in een hulpverleningstraject kom wordt er zoveel waarde gehecht aan gewicht, dat ik (door het laag willen houden van gewicht zodat ze me nu wel serieus zouden nemen; en vervolgens kan ik druk die ik mezelf heb opgelegd niet meer aan) verval in eetbuien. En dat heeft als gevolg dat ik (nog) minder serieus word genomen.
Annemarie - Woensdag 22 februari 2017 14:50
Wat een goede blog. Ik heb een gezond BMI, maar ga verkeerd om met eten. Ben alsnog bang te dik te worden. Ik zit op de ondergrens van het gezonde gewicht nog. Ik voel me daarmee ook niet serieus genomen. Bij een eetstoornis moet je immers een te laag gewicht hebben denkt men vaak.
Ik denk dat als je op een verkeerde manier met eten omgaat, je BMI helemaal niet relevant is. Natuurlijk moet die in de gaten gehouden worden omdat het gaat om je fysieke gezondheid. Maar waarom ga je zo verkeerd om met eten? Ik denk dat het uitvinden van dat belangrijk is. Hoe kun je immers je eetstoornis veranderen als de oorzaak niet aangepakt wordt? Alleen kijken naar gewicht en BMI lijkt meer op symptoombestrijding dan op het aanpakken van het probleem en ik vraag me dan ook af of dat op langere termijn voldoende is om hersteld te blijven of je alsnog weer een keer terug zal vallen in de eetstoornis als niet naar de reden van de eetstoornis gekeken wordt.
Deniz - Woensdag 22 februari 2017 15:29
Idd. erg naar om te lezen dat er nog steeds zoveel gekeken wordt naar gewicht en dat therapeuten daar aan afmeten hoe het met je zou 'moeten' gaan. Te verschrikkelijk voor woorden. Energie- en tijdsverlies. Ik vind dat in een standaard eetstoornisbehandeling altijd vanaf de start naar het 'totaalplaatje' gekeken moet worden, naar hoe het met je gaat en waar je problemen liggen, zowel op eetgebied als je achterliggende problemen of hoe je leven verbeterd of veranderd kan worden, zodat je je eetstoornis los kunt laten. Al ben je fysiek door een eetstoornis er superslecht aan toe, dan nog moet in het fysieke herstel daarvan, al is het in een regulier ziekenhuis, altijd tegelijkertijd aandacht zijn voor hoe je je (daarbij) voelt en in mijn beleving zou dat ook geen problemen moeten geven, maar is het een kwestie van (nog) meer verdiepen, door hulpverleners, in wat belangrijk is in hoe om te gaan met mensen met een eetstoornis.
XxVisje - Woensdag 22 februari 2017 20:02
Super goede blog! Sterk verwoord. Ik herken dit verhaal ontzettend in mijn omgeving.
Heleen w - Woensdag 22 februari 2017 20:11
Wat ik ook heel vaak zie bij mensen die nu tussen wal en schip terecht komen is dat er meerdere dingen tegelijk spelen die elkaar beïnvloeden en in stand houden. Er is dan vaak ook sprake van persoonlijkheidsproblematiek en/of trauma's. De eetstoornis is bij hen dominant aanwezig als manier om daarmee om te gaan. De hulpverleners willen stellig eerst het symptoom behandelen voor ze met die andere dingen aan de slag gaan. Maar in de situaties waar ik het nu over heb blijkt dat niet te werken. Er komt geen schot in de zaak. Deze mensen hebben stuk voor stuk expliciet gevraagd om therapie en waren daar gemotiveerd voor. Maar ze vonden en vinden geen gehoor. I.p.v. dat er gekeken wordt naar wat wel zou kunnen werken, worden ze als hete aardappelen doorgeschoven naar soortgelijke instanties die ook weigeren te behandelen onder bmi x 'want dat is het beleid'. Als je doet wat je altijd al deed, krijg je wat je altijd al kreeg. Op die manier kom je niet uit die cirkel. Op een gegeven moment (vaak heel laat) constateren de instanties ook dat het niet werkt en stoppen ze met behandelen (of hetgeen wat voor die zogenaamde 'behandeling' door moet gaan en in deze situaties niet geholpen, maar verder beschadigd heeft. Dus het is goed dat ze er dan mee stoppen, maar nog beter zou het zijn als ze eerder tot die conclusie waren gekomen, zodat het wellicht nog te redden was geweest. Meestal komt er geen alternatief plan, maar als ze al het grote geluk hebben dat er een alternatief maatwerk plan komt is het vaak al te laat). Vaak zijn het die mensen zelf die dan aankloppen bij Human Concern. Maar ook die wijst deze mensen vaak af, omdat HC primair gericht is op eetstoornissen en ze de andere problematiek te complex vinden. En zo krijg je dus dat vacuüm waar deze mensen in terecht komen. Waarin niemand meer precies weet wat zijn of haar verantwoordelijkheid is en dus gebeurt er niks.

Ik snap sowieso de manier van kijken niet goed. Je kunt de problemen niet afzonderlijk bekijken en benaderen, want alles werkt in elkaar door. Je zou alles tegelijk moeten zien, snappen hoe het op elkaar inwerkt en vervolgens op maat behandelen.





Ingrid - Woensdag 22 februari 2017 20:41
Wat omschrijf je alles goed, fijn zo een blog, daar haal ik veel uit.
G. - Woensdag 22 februari 2017 22:06
ja.. het is zo lastig, want het hangt samen en ook weer niet. De ene keer wel.. en de andere keer niet. Extra frustrerend is het als het juist door eetbui stoornissen extra slecht gaat.. en iedereen denkt: je komt aan! Whoohoo - het gaat dus goed met je, je bereikt een gezond gewicht. Eh. Nee. Je moest eens weten - of nee: ook niet, ik wil niet eens dat je het weet. Maar ik weet wel dat we niet met elkaar in contact staan.
trybehappy - Maandag 27 februari 2017 10:58
Toevallig nog vandaag zo'n confrontatie met mijn huisarts gehad. Ik zat eerst aan de onderkant van een gezond BMI en nu op een gemiddeld BMI. Ik moest mij wegen bij de huisarts en hij bevestigde dat dit zo was en maakte de opmerking. Zo...dan is nu alles weer goed!!! Ik heb er niet op gereageerd maar weet wel dat ik niet meer terug kom. Je voelt je ook gelijk intens verdrietig door zo'n opmerking.