Een afspraak bij de psychiater

 

Je komt bij de huisarts en wordt doorverwezen naar een psychiater. Op het forum van Proud2Bme of om je heen heb je eigenlijk alleen nog maar gelezen en gehoord over psychologen. Waarom word jij dan doorverwezen naar een psychiater? Wat is het verschil eigenlijk tussen een psycholoog en een psychiater? Ga je alleen naar een psychiater als je echt gek bent of is dat een fabeltje? In deze blog zal ik je wat meer vertellen over wat een psychiater doet en voor je kan betekenen. Ik zal tenslotte ook wat zeggen over wat mijn ervaring is met psychiaters. 

Een psychiater is opgeleid en geregistreerd als arts, psychiater en psychotherapeut en kan behandeling uitvoeren in de tweede of derde lijn. Een psycholoog is opgeleid tot basispsycholoog. Hierna kan de psycholoog zelfstandig of onder supervisie behandelingen uitvoeren in de basis GGZ. Door middel van aanvullende studies kunnen diverse titels en registraties behaald worden zoals GZ psycholoog, klinisch psycholoog of psychotherapeut.

vrouw
bron foto

Het grootste verschil tussen de basis GGZ en gespecialiseerde GGZ is de duur van de behandeling, de vergoeding en de zwaarte van de behandeling. Hoe meer gespecialiseerd, hoe 'zwaarder' de problematiek en hoe langer de behandelduur.

"Mijn ervaring met psychiaters is dat deze vaak wat rationeler en praktischer ingesteld zijn dan een psycholoog. Ik vond het vroeger vaak wel prettig om een afspraak te hebben bij een psychiater. Deze was lekker nuchter, daadkrachtig en ik wist precies waar ik aan toe was. Ik heb vooral positieve ervaringen met psychiaters. De gesprekken met een psycholoog voelden voor mij toen vaak wat minder down to earth." Scarlet

• Psychiater of psycholoog
Een psychiater is dus niet hetzelfde als een psycholoog. Een psychiater heeft als basis namelijk geneeskunde gestudeerd. Dit is een 6-jarige opleiding. Hierna heeft een psychiater zich gespecialiseerd in de psychiatrie. De specialisatie tot psychiater duurt 4,5 jaar. Tijdens deze opleiding doe je als arts assistent in opleiding tot specialist kennis en ervaring op in de klinische psychiatrie, de ambulante psychiatrie, de spoedeisende psychiatrie, de consultatieve psychiatrie en de ziekenhuispsychiatrie. Een psycholoog volgt in eerste instantie een 4-jarige opleiding psychologie. Hierna kan deze zich specialiseren tot klinisch psycholoog. De opleiding tot klinisch psycholoog is een specialistische vervolgopleiding van 4 jaar. 

Op basis van opleiding zou je dus kunnen zeggen dat een psychiater over het algemeen vooral geïnteresseerd in is mentale stoornissen en hoe dit via een medische behandeling, veelal met medicatie, verbeterd kan worden. Een psycholoog is over het algemeen meer geïnteresseerd in al het menselijk gedrag en de onderliggende hersen-processen en hoe deze veranderd zouden kunnen worden vanuit verschillende invalshoeken. Een psycholoog zal zich dus vaker bezig houden met gedrags- en relatieproblemen dan een psychiater. Een psychiater houdt zich daarentegen weer vaker bezig met medicatie dan een psycholoog, deze is hier ook niet toe bevoegd.

Dit alles betekent niet dat je niet in therapie zou kunnen zijn bij een psychiater. Er zijn zeker wel psychiaters die dit doen, echter je zult voor behandeling vaker terechtkomen bij een psycholoog als je lijdt aan een bepaalde psychische stoornis. 

"Toen ik een gesprek had met de psychiater vond ik dat heel erg spannend. Het was ook heel anders dan de gesprekken die ik had met mijn vertrouwde psycholoog. De psychiater stelde veel vragen over medische onderwerpen, mijn gezondheid, familie en ging diep in op gedachtes of ervaringen die ik had op een andere manier. Hij vroeg bijvoorbeeld of ik stemmen hoorde, of ik wel eens paniekaanvallen had gehad, of ik geloofde ik een hogere macht en of er in mijn familie psychiatrische stoornissen voorkwamen. Dat vond ik wel lastig en soms ongemakkelijk. Ik denk dat hij dit moest vragen, het hoort er een beetje bij. Een psychiater is wat meer een arts dan een gesprekspartner, waar een psycholoog soms vooral op lijkt. Iemand die met je mee denkt, vragen stelt of je aan het denken zet. Dat is met een psychiater anders. Hij keek veel meer naar mijn gezondheid, ook die in mijn hoofd en bedacht daarna of en hoe hij mij daarmee kon helpen en of hij dat nodig vond. Het was verder een aardige man, maar het was een wat zakelijker gesprek dan met andere hulpverleners." Nouska

• Medicatie
Een psychiater is opgeleid als arts en mag daarom ook medicatie voorschrijven. Het is daarom altijd raadzaam om bij medicatie voor psychische problemen mee te laten kijken door een psychiater, in plaats van enkel jouw huisarts. Je kunt hierbij denken aan medicatie als antidepressiva, slaapmedicatie en medicatie bij psychoses of ADHD. Een psycholoog is niet bevoegd om medicatie voor te schrijven. 

vrouw masker
Bron foto

"Ik kreeg vooral in tijden van crisis te maken met psychiaters. Toen ik erg depressief was en het leven niet meer zag zitten, werd er tijdens mijn behandeling vaak een psychiater ingeschakeld die in moest schatten in hoeverre het veilig was om mij naar huis te laten gaan. Ik vond dit vervelend en voelde me vaak niet gezien en gehoord. Ik kreeg hierdoor het gevoel dat het een psychiater niet interesseerde hoe het écht met mij ging en dat hij of zij enkel bezig was met het indekken van zichzelf en de instantie door te willen voorkomen dat ik mezelf wat aan zou doen omdat hij of zij eindverantwoordelijk. Dit gevoel zorgde ervoor dat ik in mijn behandelingen later me nooit open kon stellen voor een psychiater. Psychiaters waren voor mij de mensen die de pillen schreven en bij wie ik moest doen alsof het wel prima ging omdat ik anders problemen kreeg. Achteraf gezien erg jammer, want door deze houding verliepen de gesprekken vrij moeizaam, wat ik ook altijd terug hoorde van de psychiaters zelf of via mijn therapeut." Sandra

• IBS of RM
Een psychiater is als enige bevoegd om je per direct op te laten nemen als de situatie zeer dreigend is: je bent een gevaar voor jezelf of de omgeving. Deze is ook als enige bevoegd om een In Bewaring Stelling of Rechterlijke Machtiging aan te vragen. Binnen een GGZ instantie zal dus altijd een psychiater aanwezig zijn. Een psycholoog is hier niet toe bevoegd.

Wat is jouw ervaring met de psychiater?

 

Gerelateerde blogposts

Reacties

Iep - Vrijdag 18 augustus 2017 13:11
Ik heb een heel goede band met mijn psychiater en herken het beeld dat hierboven wordt geschetst ook helemaal niet. Mijn psychiater is juist zeer betrokken en geen voorstander van medicatie, maar wil liever via gedrag en gedachtepatronen te bekijken de situatie verbeteren. Het zijn heel persoonlijke gesprekken die ik met haar voer en ik heb dat nooit met een psycholoog zo gehad. Bij mij waren juist de psychologen veel afstandelijker en aan het inschatten of er gevaar dreigde. Ik zou iedereen aanraden met een psychiater in gesprek te gaan, ookal gaat het eerste gesprek zeer waarschijnlijk over je gezondheid en geschiedenis. Maar voor mij werkt de psychotherapie die ik nu krijg bij een psychiater heel goed, terwijl psychotherapie bij een psycholoog nog niet geholpen heeft. Het ligt er dus denk ik erg aan wat de rol van de psychiater is binnen je behandeling en niet zozeer aan opleiding of manier van werken ten opzichte van een psycholoog. Al blijft de klik natuurlijk al het belangrijkste in zo'n soort contact en of het je helpt of niet.
Fienne - Vrijdag 18 augustus 2017 22:28
Hey,
Wat fijn dat je zo'n goede band met je psychiater hebt
Mag ik vragen of je bij een behandelinstelling (zoals Altrecht, GGZ etc) zit of iets kleinschaliger of dat de psychiater een zelfstandigpraktijk heeft. Ik heb zelf gemerkt dat dat vaak veel verschil maakt hoe het contact verloopt met een psychiater
Dat in een instelling de psychiaters wat onpersoonlijker waren en wat meer op de achtergrond bleven en meer kwamen bij nood dan de psychiaters die in kleinschaliger instanties werkten die deden naar mijn idee toch meer hun best mij te leren kennen
Fienne - Vrijdag 18 augustus 2017 22:29
@Iep Dat was mijn antwoord op jou, Iep
Iep - Zaterdag 19 augustus 2017 13:29
@Fienne
Ik zit bij Dimence, een heel grote GGZ-instelling. Het was wel even zoeken voordat ik op de juiste plek (binnen de instelling) terecht kwam, maar sinds ruim anderhalf jaar spreek ik mijn huidige psychiater wekelijks. Aangezien ik ook andere problematiek heb die mede oorzaak is van mijn eetstoornis word ik vooral daarop behandeld. Mijn eetstoornis is dus niet het hoofdonderwerp van de gesprekken. Maar het gaat inmiddels gelukkig wel een stuk beter nu ik beter begrijp wat er achterliggend aan de hand is. Maar nogmaals ik denk dat het vooral te maken heeft met welke rol de psychiater binnen een behandeling speelt, want ik ken ook van opnames dat psychiaters inderdaad alleen komen bij nood. Mijn psychiater van nu geeft echt psychotherapie maar ook in noodsituaties tijdens opnames komt zij en dan is ze inderdaad wat meer praktisch ingesteld om de crisis af te wenden/op te lossen.
*** - Vrijdag 18 augustus 2017 13:20
Mijn ervaring met psychiaters/psychologen is dat het vooral moet klikken. Ik ben bij psychiaters geweest die enkel focusten op het medische en waar ik weinig aan had. Vooral bij assistenten had ik het gevoel dat ze nog sterk vasthielden aan hun medische kennis. Maar nu ga ik al een hele tijd bij een psychiater waarbij ik me echt goed voel en waarvan ik het gevoel heb dat ik zowel met een arts als met een psychologe aan het praten ben. Ik denk dat er meer verschil zit tussen psychiaters onderling en psychologen onderling dan tussen de groep psychiaters en psychologen.
margreet - Vrijdag 18 augustus 2017 14:55
ik heb een super psychiater waar ik al jaren bij in behandeling ben.
Ik vertrouw haar zij heeft ook vertrouwen in mij.
Maan - Vrijdag 18 augustus 2017 16:57
Psychologen moeten na het behalen van hun universitair masterdiploma eerst nog de tweejarige gz-opleiding doen alvorens ze kunnen starten aan de vierjarige opleiding voor klinisch psycholoog.. Dus BIG-geregistreerde klinisch psychologen hebben ook minstens 10 jaar aan studie erop zitten.
Maan - Vrijdag 18 augustus 2017 17:00
Ik heb psychiaters gehad die er alleen maar waren om medicatie voor te schrijven of diagnoses te stellen, maar heb ook enkelen ontmoet waarmee ik een gesprek heb gehad dat me écht hielp. De meeste psychologen die ik heb gehad waren nogal simpel zeg maar.. had iig niet het idee dat zij kundiger waren dan ik als de niet-psycholoog ;)
Odette - Vrijdag 18 augustus 2017 17:49
Psychiaters zijn inderdaad vaak zakelijker, in mijn ervaring. Ik heb fijne, meelevende en ook en minder fijne psychiaters gehad.
aloe - Vrijdag 18 augustus 2017 18:16
dit komt goed van pas deze blog, dankjewel voor de informatieve blog scarlet, en ook met de persoonlijke ervaringen erbij. Ik heb zelf het idee of de angst dat je altijd pillen moet gaan slikken bij een psychiater... dat dat zeg maar een soort ehm, must is. Ik weet niet perse of dit klopt.
Scarlet - Vrijdag 18 augustus 2017 18:35
Hi Aloe,

you're welcome! Medicatie gebruiken is zeker geen must als je gesprekken hebt met een psychiater. Het is heel belangrijk dat je hierin zelf keuzes maakt. Doe wat goed voelt en is voor jou. Je kunt dus prima gesprekken hebben met een psychiater, zonder medicatie te gebruiken.

Take care!
britneyangel - Vrijdag 18 augustus 2017 19:38
fijne blog, ik wist niet goed de verschillen
ellen - Vrijdag 18 augustus 2017 21:10
bij mijn psychiater was het altijd alleen "dus, wil je aan de medicijnen?" en dan was eigenlijk het gesprek wel afgelopen haha
myrthe - Vrijdag 18 augustus 2017 21:43
de informatie is niet helemaal juist. een basispsycholoog volgt eerst de opleiding tot gz-psycholoog (2 jaar) en kan daarna de opleiding tot klinisch psycholoog (4 jaar) volgen.
marleen - Vrijdag 18 augustus 2017 21:54
Ik heb zowel met psychologen als met psychiaters goede EN slechte ervaringen.
Ik vind het wel belangrijk om bij deze blog bij te vermelden dat het een groot verschil in kostprijs is.Ik woon in Belgie en vooralsnog moet je een psycholoog daar volledig uit eigen geld betalen (meestal zo'n 60 euro per uur, behalve bij een GGZ maar daar zijn lange wachttijden) . Een psychiater is in eerste instantie duurder (pakweg 75 euro per uur) maar daar krijg je wel een groot deel van vergoed door de mutualiteit.
Laura V - Vrijdag 18 augustus 2017 22:32
Echt een nuttige informatieve blog! Ik heb zelf nooit erg de grens kunnen begrijpen tussen beiden en krijg hier nu wat beter vat op. Dank je Scarlet!
sanne - Zaterdag 19 augustus 2017 08:10
Een basispsycholoog mag zowel in bggz als sggz onder supervisie werken.
Daarna kan hij/zij de opleiding doen tot gz psych of psychotherapeut. Na de gz opleiding evt specialiseren door opleiding tot klinisch psycholoog.
Anne 93 - Zaterdag 19 augustus 2017 10:48
Heb 1x een afspraak gehad bij de psychiater. Ik was/ben heel bang van hem. Daardoor raakte k thuis heel erg in paniek en ging het heel erg fout met AM. Binnenkort moet k weer en wil niet meer. Maar ik kan geen andere psychiater krijgen omdat hij blijkbaar ook m'n hoofdbehandelaar is. Maar voor medicatie ben ik bij een Ggz arts (een vrouw). Dus waarom moet k dan alsnog naar die psychiater?
Iris - Zaterdag 19 augustus 2017 15:43
Heb er 4 in totaal gezien toen ik in de hulpverlening liep. 2 Daarvan mocht ik niet de andere 2 waren heel fijn.
Fayee - Zondag 20 augustus 2017 11:54
Ik heb aardig wat psychiaters gezien de afgelopen 13 jaar en de eerste
die ik had was een man en met hem heb ik hele nare ervaringen gehad.
Maar eigenlijk sinds 2013 ongv wel fijne psychiaters gehad en de afgelopen
2 jaar heb ik nu een 'vaste' psych en zij is eigenlijk wel heel fijn en aardig.
Ik zie haar vaak alleen maar betreft de medicatie, maar ze deed ook de groeps
therapie, DGT, die ik volgde. Met haar heb ik op zich wel een klik en ze is dus
wel aardig.. Maar het is zeker wel een must dat er een klik is! want anders
werkt het echt niet, zoals ik 13 jaar geleden wel heb gemerkt.
Heintje - Maandag 14 oktober 2019 16:19
Afgelopen 32 jaar heel veel psychiaters en psychotherapeuten gehad. Ik kan maar heel moeilijk iemand vertrouwen. 1 psychotherapeute ben ik na 4 jaar gaan vertrouwen. Zij heeft mij 14 jaar therapie gegeven en ging toen met pensioen. Daarna een psychiater in mijn woonplaats gevonden. Vanaf het begin was er een klik en vertrouwen