De psychologie van...Een regelmatige column over de psychologie van.... Ik eet niet wat het hele gezin eet‘Wat eten we vanavond?'.. een vraag die waarschijnlijk veel van jullie al vanaf de ochtenduurtjes bezig houdt, in de hoop dat het maar iets makkelijks is, niet te eng en iets is waar "de eetstoornis niet al te boos van wordt". Vaak zijn deze ‘makkelijke' gerechten niet veel bijzonders, en is het dus niet zo gek dat je ouders of verzorgers ook eens wat anders op tafel zetten dan saaie gekookte aardappeltjes. door Sharon
De paniek slaat al snel toe als je hoort dat je iets eet vanavond waar "de eetstoornis totaal niet blij mee is". Hoeveel mag je dan eten, hoe ga je dat compenseren, hoe zit dat met de calorieën.. etc etc blablabla. Een makkelijke oplossing is dan al snel: ‘ik maak wel mijn eigen maaltijdje'.
En dat is iets wat ik heel vaak hoor en wat ook heel erg veel voorkomt in gezinnen waar een eetstoornis aan tafel overwint en heerst. Geen gezellige situatie maar voor gezin en eetstoornis is het dan ook maar beter om de eetstoornis zijn zin te geven en dan inderdaad maar een eigen maaltijdje te maken, wat makkelijk is, precies uitkomt in de calorie inname en wat voor geen stress zorgt. Iedereen aan tafel weer blij omdat er geen ruzie is en geen spanning en de eetstoornis/ jij ook dolgelukkig, want die krijgt zijn zin. Ook ik heb zeker een jaar lang elke dag in de keuken gestaan om mijn eigen aardappeltjes te koken, boontjes te maken en een stukje kipfilet te bakken. Zelf wilde ik dat natuurlijk maken, want dan had ik de controle, en dat wilde ik eten.. niet omdat het lekker was, nee helemaal niet.. maar omdat het makkelijk was, de eetstoornisgedachtes kregen hun zin. Papa, mama en zusje zaten heerlijk aan de wraps of aan de macaroni: ik at saai eetstoornis-voer.
Is dat goed..?? Nee! Vaak in een gezin "overheerst de eetstoornis" aan tafel. En de sfeer wordt daar totaal niet gezelliger op. Dan is het voor iedereen beter om de eetstoornis zo min mogelijk te laten schreeuwen en te praten en dat de eetstoornis ook zo min mogelijk te laten heersen. De eetstoornis krijgt dan zijn zin en ja, dat voelt fijn voor jou, jij die een eetstoornis hebt. Want krijgt de eetstoornis zijn zin: ben jij blij, voel jij je fijn en is de spanning het minst groot. En er is geen geruzie aan tafel. Maar hierdoor krijgt de eetstoornis zijn zin, en dat is iets wat niet goed is. Want om een eetstoornis te overwinnen (of een angst te overwinnen) moet je hem aan gaan, en dat doe je niet als je de eetstoornis altijd maar laat winnen. De eetstoornis moet niet de macht aan tafel en in de keuken krijgen.
"Het is makkelijker om een drugsverslaafde zoet te houden en zogenaamd te helpen/ steunen met een dagelijks jointje, maar er is veel meer kracht voor nodig om de dugsverslaafde écht te helpen en te weigeren te voorzien in zijn/ haar behoefte." Bij mij in therapie hebben ze altijd gezegd dat mijn moeder (of diegene in de keuken) de baas is, dat ik moest eten wat de pot schaft en dat de eetstoornis niet ‘geaaid' mag worden. Mama beslist wat er gegeten werd, en ik at mee, punt. En dat is goed, hoe moeilijk dat ook is! Wel was er de regel dat er 1 ‘joker' was, als we één bepaald iets gingen eten, hoefde ik dat niet mee te eten en mocht ik toch nog even mijn eigen veilige maaltijdje eten. Bij mij was deze joker alles wat de frituur in ging en er gefrituurd ook weer uit kwam. Dit was elke vrijdag het geval, dus elke vrijdag had ik even een veilige dag. Ook wel een dag waar ik een soort van naar uit kon kijken. En dit werkte. De eetstoornis moet aangepakt worden (zonder strijd geen overwinning!) en papa of mama die in de keuken staat is de baas, niet de eetstoornis. Hoeveel strijd, moeite en spanning jou dat ook kost: de eetstoornis mag zijn zin niet krijgen, want waarschijnlijk krijgt hij die al het grootste gedeelte van de dag. Dus die eenpansgerechtjes lijken misschien in alle opzichten goed: geen spanning aan tafel, geen geruzie, geen spanning in jou lichaam, geen compensatiedrang etc. Maar dat is de leugen van de eetstoornis. Voor de eetstoornis kan het altijd makkelijker, gezonder en minder en dat is niet goed. De eetstoornis liegt, de eetstoornis is een ziekte. En deze ziekte moet aangepakt worden.
Dus eet ‘lekker' mee met de mensen aan tafel, 1 joker is goed, maar daar blijft het ook bij. En voor ouders en omstanders is het heeeel moeilijk om te zien hoeveel moeite het kost voor jou om een moeilijkere maaltijd te eten, maar door die strijd moet je heen, en die strijd is nodig. Klinkt hard, maar is het beste: de eetstoornis mag geen kans krijgen, de eetstoornis is een ziekte en deze moet aangepakt worden! Eet jij vanavond mee met wat de pot schaft? Fotografie: Sharon Lodder Gerelateerde artikelen
Reactie van EricaIk kook ook (bijna) elke avond! Heel herkenbaar deze tekst! Reactie van lizzymijn moeder maakt meestal iets appart voor me iets ''veiligs'' Reactie van LindaIk eet praktisch altijd mee met de rest van het gezin. Reactie van PrueMeestal kook ik zelf, aangezien ik niet meer thuis woon, maar vanavond eet ik bij vriend en geen idee wat die me voor gaat zetten. Reactie van EmmaGoed stuk! Heel herkenbaar. Als omstander weet ik dat het zoveel makkelijker is om ook maar mee te gaan met die ES, want elke dag die strijd aangaan is ook voor de omstanders heel vermoeiend en naar. Maar het is niet goed. Dus moeders (of vaders) blijf de baas! Reactie van JolienMijn ouders pasten zich meestal aan aan mij eigenlijk.. :$ Reactie van laylain de kliniek moet ik gewoon mee-eten, maar thuis probeer ik nog wel veel controle uit te oefenen op wat we eten. ik weet dat het niet goed is en ik probeer het ook echt te minderen! vaak besluit ik samen met mama wat we eten, en dan kookt zij het. een soort compromis. :) Reactie van EmmaOh en p.s.: Reactie van MandyHeeeel herkenbaar dit. Sinds een half jaar kook ik thuis elke avond, soms voor het hele gezin, soms voor mij apart en voor mijn ouders wat anders. Hoe dan ook, ik koop alle producten, snij alles zelf en bereid alles zelf. Super slecht, want ik heb dus alle controle thuis. Mijn ouders vinden het eigenlijk wel makkelijk, dan hoeven ze niet meer te koken / boodschappen te doen na een dag werken... Ik blij, zij blij, eetstoornis blij. Reactie van MathildeWaauw, goed stuk!! Reactie van LotteIk maak al twee jaar mijn eigen maaltijd klaar. Elke avond, en meestal elke avond hetzelfde. het vlees varieert. Reactie van Anne/SufferHet joker verhaal ken ik inderdaad!!!! Eerder was het pannenkoek, pizza, patat en ovenschotel: daarna ging ik ovenschotel meeeten, en pannenkoek; nu ga ik voor de patat OF de pizza als we dat eten. Reactie van marijeZeer herkenbaar, ik woon opmezelf en kan die controlle heel erg moeilijk los laten. Ik eet bijna elke dag het zelfde.. vreselijk saai.. maar voelt voor mij wel veilig Reactie van JessicaIk eet vanavond mee met het gezin we eten gelukkig sla en ik heb gezegd dat ik de saus daarvan niet lust dus ik krijg droge sla!! Toen ik vanochtend van bed kwam was het eerste dat ik dacht wat gaan we vanavond eten! Omdat als het vet is dat ik dan de dag moet compeseren! xxx Jessica' eet smakelijk allemaal alvast. Reactie van Beer@Jessica Jij wil echt van je eetstooris af of niet? Zucht... Reactie van YmkeBij mij gaat het precies zo als in het artikel. Reactie van peachesIk heb altijd mee MOETEN eten, mijn ouders vonden het belachelijk als ik iets anders zou krijgen. Dus op een gegeven moment heb ik me daar, hoe moeilijk ook, maar gewoon bij neergelegd. Nu ben ik daar heel blij mee want het avondeten is helemaal geen issue meer. Het is gewoon iets wat hoort en wat mag. Dus ik denk ook dat het veel beter is om gewoon mee te eten, anders ga je angsten alleen maar uit de weg.. Reactie van IlseIk heb altijd mee moeten eten van mijn ouders. Er is inderdaad wel vaak spanning aan tafel omdat ik dan van bepaalde dingen niets pakte. Sinds mijn ouders hier de rem op hebben gezet doe ik netjes mee. Het avondeten is inderdaad een heel groot hikpunt voor mij maar alsnog probeer ik daar tegenwoordig mezelf ook voor in te zetten en te eten wat te pot schaft. Reactie van beauty_lovemijn moeder maakt soms iets "veiligs" voor me, maar ik moet ook vaak met de pot mee eten Reactie van MyrtheIk heb altijd mee moeten eten met de "pot" en zal dat ook denk ik wel blijven moeten doen. Reactie van CJ'Ik moet altijd eten wat de pot schaft. Drama's zijn het geweest, maar nu voelt het soms als een veilig moment waarop ik wel eten mag. Alleen de jus sla ik nog over en bepaald vlees omdat ik dat simpelweg niet lust ;) Reactie van vlinderkeheel herkenbaar ik kook ook al jaren en dan nog voor mij apart en voor de rest van het gezin goed rijk met extra klontje boter of schepje suiker. En ik altijd het veilige aardappel, mager vlees/vis/vegading en veel groenten 9 van de 10 keer nog zonder saus dan. Omdat het lekker is, ja en neen, vooral omdat het gezond is en de eetstoornis het leuk vind idd. IK hoop ook snel eens terug gevarieerder te kunnen eten. Na 14 jaar eetstoornis durf ik de laatste 2 jaren steeds minder en minder geen patat, kant en klaar, afhaal, restaurant, pasta/rijst of stampotten omdat ik bang ben dan teveel te eten. Echt irritant maar zoals in het stuk idd geen overwinning zonder strijd. Reactie van JudithMijn behandeldoel is om vaker mee te eten 's avonds. Dit stukje helpt me wel om me daar toe te zetten. Ik eet aleen nog maar pasta, spinazie en aardappels en we eten het pas als ik zeg dat ik het zie zitten, maar ik hoop dat het steeds beter gaat.. Reactie van LauraHerkenbaar! Alleen moet ik altijd al wel iets 'anders' nemen omdat ik als enigste vegetarisch ben.. Dus dan zoek ik altijd al andere dingen uit.. Reactie van susanneZeker herkenbaar. Ik woon samen en voor mijn vrouw maakte ik altijd iets, en voor mezelf maakte ik ook iets. Vaak iets wat in de oven ook bereid kon worden en niet perse wat er in de olie of boter hoefde. Reactie van AnoniemBij mij is een eetstoornis nooit vastgesteld, maar eet nooit mee met het avondeten. Ik heb er geen moeite mee om wat anders te eten, maar moet er niet aan denken om bijv. macaronie te gaan eten. Ook ben ik in korte tijd meer dan **** kilo afgevallen. Verder eet ik nooit waar andere bij zijn. Niet op school. Het ontbijt gaat wel goed, maar voel me daarna altijd schuldig en dik. Herkent iemand zich in mijn verhaal ? Reactie van shopaholicDe laatste tijd leef ik een beetje overal en nergens. Ik at altijd mee met wat de pot schafte. Ik vind het ook een soort van 'beschamend' om je eigen salade te gaan maken. Reactie van sanneWOOHHH..... hier schrik ik wel even van :S Reactie van HannahIk heb altijd mee moeten eten van mijn moeder, tenminste, sinds ik uit de kliniek ben. Eerst, toen ze nog niet zo goed wist hoe ze er mee om moest gaan, gaf ze me weinig, geen vlees, geen jus of saus als ik dat niet wilde. Sinds ik uit de kliniek ben en ik zelf mag opscheppen (dus niet meer af hoef te wegen) heeft zij voor me opgeschept, dat vind ik prettig. Zo hoef ik niet de strijd met mezelf aan te gaan over hoeveel ik op mag scheppen, maar ik laat het haar doen. De ene keer kan ik me er aan over geven, de andere keer geef ik haar, in mijn hoofd, de schuld. Dat maakt mijn eetkant iets rustiger omdat het niet 'mijn eigen keuze' is zegmaar. Reactie van felliejjbij mij ook het geval. Ik kook elk dag, en omdat ik het best leuk vind en omdat het mij controle geeft. En dus veilig is. En ik probeer ook altijd zo 'gezond' mogelijk te koken, dus mager vlees, niet te veel boter, gekookte aardappelen ipv gebakken, en veel groente overal in. Mijn moeder is er heel erg blij mee, want zij hoeft dus niet meer te koken, nouja soms koken we samen, maar heb ik toch wel de touwtjes in handen. En ik denk dat dat niet echt gaat veranderen. En wat betreft het halen van eten, dat doen we dus bijna niet meer. We eten bijna nooit pizza of patat, ik denk dat ze dat voor mij doen. En daar ben ik wel heel erg blij mee. Dat ze zo meegaand zijn, dan blijft alles gewoon goed tussen ons. We hebben dus ook nooit ruzie over het eten. Reactie van DésiréeIk eet altijd mee maar patat of pizza of pannenkoeken mag ik vervangen door iets gezonds. Reactie van NicoleIk word hier écht heel erg bang van. Mijn ouders vinden dat ik aan moet komen, en zullen zodra ik mijn controle los laat hier gelijk misbruik van gaan maken. Zeker weten dat als ik niet kijk, er een pakje boter in mijn eten wordt toegevoegd! En om dat te compenseren zou ik de hele dag mezelf inhouden om ander eten aan te raken. Dan ben ik de hele dag energieloos om mijn eetstoornis zogenaamd s'avonds niet haar zin te geven, en mezelf over te leveren aan mijn ouders die zouden denken dat het eindelijk beter met me gaat. In dat geval is het de schijn die bedriegd. Mijn ouders zien dat ik van 1 pakje boter door de maaltijd nog niet aankom, en het worden er al gauw twee. Hoe krijg ik dat dan nog gecompenseerd?! In dat geval wordt ik al gauw zover in het nauw gedreven dat ik compulsief ga bewegen of mijn eten moet uitbraken. Nee, in dat geval houd ik het bij mijn veilige zelfgekookte maaltijd. Uiteindelijk ben ik verantwoordelijk voor mezelf, en moet IK ZELF mijn eetstoornis overwinnen. Ik kan moelijk tot mijn 50ste anderen voor mij laten koken, omdat ik niet goed voor mezelf kan zorgen. Reactie van miepjeIk herken het zeker! Maar tegenwoordig kan ik het loslaten en kookt mijn vriend. Heel eerlijk vind ik het fijn dat hij kookt want nu hoef ik er niet meer voortdurend bij na te denken. Ik vertrouw hem en zolang hij kookt is het goed. Hij kookt gelukkig gezond en heel lekker. Reactie van KayIk moet 2 of 3 keer per week trainen onder etenstijd, dus dan maak ik vaak wel iets voor mezelf. In het begin was dit vaak iets wat mijn eetstoornis beviel, de laatste tijd wordt het steeds meer waar ik zelf zin in heb. Bepaalde dingen ga ik weer in boter/olie bakken etc. etc. Ik merk dat het avondeten steeds minder lastig wordt, alleen kan ik er ab-so-lúút niet tegen dat mijn ouders me pushen. En dan maakt het niet uit wat we eten, als ze me pushen wordt de neiging om het niet te eten alleen maar groter. Reactie van (me)ik moet eten wat de pot schaft... geen keuze... en ergens bne ik daar heel blij om!!! Reactie van DoraEn ik zit op kamers dus heb helemaal geen controle& meestal wordt het een stuk fruit ofzo. Reactie van SanneHet ligt eraan wat we eten. Als het iets makkelijks is wel, maar anders maak ik het ook zelf. Ik wil wel zelf opscheppen! Mijn ouders worden gek van me omdat ik de hele dag door vraag wat we eten. Ik wordt gek van hun omdat ze het meestal pas een half uur voor we gaan koken weten... Reactie van lIk heb een periode gehad dat ik geen eten meer vertrouwde in huis. Als een pak nieuw was en ik het opende om het al s eerste te gebruiken was dat egt het toppunt van veiligheid. Als mn ouders iets voor me inschonken leek het meteen of het zoeter was of de aardappelpure dikker was of het anders ruikte als dat ik het zelf zou maken, of ze er ook egt niet een keer wat in hebben gestopt weet ik niet. Als er zo'n moment kwam dat ik bezoek had en mn ouders het eten moesten klaarmaken stond ik egt te zweten voor mn bord en er aan te ruiken en er met mn vingerd in knijpen vanwege het vet. Reactie van StellaAfgelopen tijd lukt dat niet meer, maar eet dan wel altijd brood, Mijn moeder is nogal van het friteren, nouja.. Ik helemaal niet, binnenkort wel weer. ;d Reactie van RoosjeHeel herkenbaar! Reactie van jopieHelemaal waar wat hier staat. Ik zou dit stuk aan mijn dochter kunnen laten lezen. Ze heeft een half jaar in een kliniek gezeten en is nu steeds meer thuis. in de kliniek moest ze eten wat de pot schaft, met saus en al erop. Thuis is het altijd veilig, kip, groente, aardappels.Heel af en toe neemt ze eens wat anders. Ik weet dat het niet goed is, dat ik misschien de es gelijk geef, maar ik weet helaas ook hoe vreselijk het is om elke dag een strijd aan tafel te hebben over het eten. Wij hebben nog een paar kinderen en zoals het nu gaat aan tafel is gezelliger dan ervoor. Ik weet het, het is misschien niet goed, maar ze eet in ieder geval en probeert met de tussendoortjes en broodbeleg wel te varieren. Ik vertrouw er maar op dat het eten wel komt als ze wat verder is in haar genezing. Ze zal het zelf moeten doen, ik kan dwingen om het anders te doen, dan gaat ze misschien weer compenseren. Ach ik weet het ook niet, ik ben allang blij dát ze weer eet! Reactie van SOmg, hoe kunnnen je ouders een pakje boter in je avond eten doen?? dat past zowat nog geen eens op je bord, laat staan twee.. Reactie van karinIk kook voor mijn gezin anders dan voor mezelf. Reactie van chicka la bombaJAAAAA vanaaf lekker pizza Reactie van LaurienAltijd mee moeten eten met de pot. MAAR HET WORD MAKKELIJKER! Reactie van meisje14Hmm...ik word heel erg geaaid. Reactie van cavy@karin Reageer op dit bericht |