5 Vragen over antidepressiva

 

Medicatie die helpt tegen een depressie is antidepressiva. Het wordt in Nederland in grote getalen geslikt. Misschien twijfel jijzelf wel over het wel of niet gaan slikken van antidepressiva en heb je hierover verschillende vragen. Ikzelf heb zo'n 10 jaar gebruik gemaakt van deze medicatie en heb dus aardig wat ervaring. Ik heb verschillende varianten geslikt en heb het een aantal jaar geleden met veel moeite ook weer kunnen afbouwen. In deze blog wil ik graag 5 veelgestelde vragen over antidepressiva beantwoorden aan de hand van mijn kennis en ervaring.

Mocht je nou nog andere vragen hebben, stel deze dan gerust onder de blog of op het forum in het topic medicatie. Ik zal hier de komende dagen dan ook regelmatig even een kijkje nemen. Wat betreft onderstaande antwoorden: er zijn altijd uitzonderingen. De antwoorden gaan over hoe en wat geldt voor de meerderheid.

pillen
bron foto

1. Kom ik aan in gewicht door antidepressiva?
Over het algemeen kom je nauwelijks aan van antidepressiva. Het kan zijn dat je 1 a 2 kilo in gewicht aankomt, maar je hoeft dus niet bang te zijn dat je ineens 5 of meer kilo aankomt. Het kan wel zijn dat je wat meer trek krijgt door de medicatie, maar zolang jijzelf niet extreem anders gaat eten, zal dit dus niet terug te zien zijn in je gewicht.

2. Wanneer merk ik verschil?
Het is begrijpelijk dat je liefst exact wilt weten wanneer antidepressiva gaat werken. Dit is helaas alleen lastig te zeggen. Dit komt omdat je te maken hebt met een menselijk lichaam, dat nu eenmaal niet te vergelijken is met een machine. Ieder lichaam reageert anders en ieder lichaam heeft een ander tijdsbestek nodig om te reageren op medicatie. Bovendien kan het ook nog zo zijn dat bepaalde medicatie gewoon niet aanslaat of dat een hogere dosering nodig is alvorens deze aanslaat. In principe kan je het beste rekening houden met 4 tot 6 weken alvorens je iets kan gaan merken van de antidepressiva. Neem hier écht de tijd voor en verwacht ook niet direct wereldwonderen. Je bent niet van de ene op de andere dag blij en vrolijk. Je problemen verdwijnen door deze medicatie niet als sneeuw voor de zon. Zie antidepressiva echt als hulpmiddel, als extra steun in de rug om uit die diepe punt van nare en zware gevoelens te komen.

3. Werkt antidepressiva altijd?
Nee, was het maar zo'n feest. Antidepressiva is, zoals ik bij punt 2 al zei, geen wonderpil die alles goedmaakt. Het is medicatie die bij de ene persoon wel aanslaat en bij de andere persoon niet. Ikzelf heb meerdere soorten antidepressiva geslikt. Ik ben een paar keer overgeschakeld naar andere antidepressiva omdat het niet aansloeg. Het kan dus best zijn dat bijvoorbeeld Prozac niets voor jou doet, maar Effexor wel. Geef medicatie wel een kans en word niet hopeloos als het niet werkt. Het komt veel vaker voor dat een dosering eerst goed moet worden aangepast of dat naar een ander middel wordt overgeschakeld.

pillen
Bron foto

4. Moet ik antidepressiva altijd blijven slikken?
Ook op deze vraag is geen eenduidig antwoord te geven. Dit verschilt namelijk per persoon. Sommige mensen zullen hun hele leven antidepressiva moeten blijven slikken om niet weer ten prooi te vallen aan depressieve gevoelens, andere mensen zullen na een paar jaar de medicatie kunnen afbouwen zonder dat de depressie terugkomt. Wat wel belangrijk is om te weten is dat het afbouwen van antidepressiva best heel moeilijk kan zijn. Je lichaam is er flink aan gewend geraakt, wat ervoor zorgt dat het afbouwen van antidepressiva nogal wat ontwenningsverschijnselen kan opleveren. Ikzelf vond dit ook echt heel lastig. Mijn lichaam reageerde er heel heftig op. Ik ging ervan trillen, kregen hele sombere buien en voelde me regelmatig erg duizelig. Uiteindelijk is het afbouwen wel gelukt, maar het was echt doorzetten en mijn best doen om niet toch weer een half pilletje te slikken.

5. Wanneer kan ik het beste antidepressiva gaan gebruiken?
Het is belangrijk om te vermelden dat dit geen medicatie is om even wat sombere gevoelens mee op te lossen. Het is best zware medicatie waar je niet zo even weer mee stopt. Ik zou antidepressiva dus echt alleen aanraden als je al voor langere periode erg somber bent en niet het idee hebt dat je hier met enkel therapie van af kunt komen. Sowieso heb je voor antidepressiva natuurlijk een recept nodig van de huisarts, waar als het goed is een uitgebreid gesprek aan vooraf gaat. Probeer altijd eerst andere manieren om van de somberheid af te komen. Denk hierbij aan sporten, sociale contacten aangaan, een psycholoog en een regelmatig patroon wat betreft slapen en eten.

Heb jij nog vragen over antidepressiva?

 

Gerelateerde blogposts

Reacties

roby - Maandag 14 december 2015 13:17
ik heb nu citalopram voorgeschreven gekregen om minder last van angsten te hebben, dus niet voor een depressie.
is dat een goede keus?
Curtis - Maandag 14 december 2015 13:28
@Roby, dat is denk ik een betere vraag voor je behandelaar dan voor hier, aangezien verschillende medicatie anders op verschillende mensen werkt.

Ik vind het ook raar dat jullie de huisarts aanraden ipv een psychiater. Doordat de huisarts dit soort medicatie mag voorschrijven gebruiken waarschijnlijk veel te veel mensen antidepressiva.
Stella - Maandag 14 december 2015 13:30
Ik heb vooral nadelen ervaren. Ik voelde me minder slecht, maar tegelijkertijd kreeg ik er honger van en kon niets me nog iets schelen, inclusief mijn gezondheid. Toen ben ik als een gek gaan (vr)eten en heb ik in zeer korte tijd mijn gewicht verdubbeld. Het interesseerde me toentertijd niets, later uiteraard wel. Wat een hel.
Team Proud2Bme - Maandag 14 december 2015 13:31
@Curtis

de huisarts zal je wellicht doorverwijzen naar een psychiater. Je zal niet terechtkomen bij een psychiater zonder tussenkomst van de huisarts, dat is dus altijd de eerste stap als je nadenkt over antidepressiva.
ano - Maandag 14 december 2015 13:42
ik ben het niet geheel eens met punt 1.

op mijn 14e moest ik antidepressiva nemen en hierdoor ben ik in 3 weken 10-15kg aangekomen! ik weet het niet precies want ik ben toen gestopt met wegen. dit was allemaal vocht, geen vet dus. maar dit staat hierboven niet beschreven.

en om jullie nu iets gerust te stellen, toen ik stopte ging het vocht ook weer even snel weer weg.
mamvan3 - Maandag 14 december 2015 13:56
net als ANO niet geheel eens met punt 1. Maar misschien ben ik de uitzondering.
Van meerdere middelen veel aangekomen. Zelfs toen ik nog strak op een eetlijst zat en niks extra's at.
sinds vorige week naast het middel wat ik al slik een tweede AD gaan slikken op advies van de psychiater en ze vertelde mij meteen dat ik er 100% zeker meerdere kilo's van aan zou gaan komen want nu sinds donderdag ook al is gebeurt.
Maar nogmaals, ik heb ook een middel gehad waar ik niks van aankwam en wie weet ben ik op de andere dingen een uitzondering.
Rianne - Maandag 14 december 2015 14:01
Handige blog voor mensen die nog niet zoveel ervaren hebben met antidepressiva :) Komt aardig overeen met mijn ervaringen.

@ano er is een verschil tussen echt aankomen en vocht vasthouden. Natuurlijk is het getal op de weegschaal hoger als je vocht vasthoudt, maar dat betekent niet dat je ook daadwerkelijk bent aangekomen. Bij aankomen gaat het over gewichtstoename in vet en daar is zo te lezen bij jou geen sprake van.
Miekio - Maandag 14 december 2015 14:21
Ik heb 3 verschillende soorten gebruikt en nooit aangekomen in gewicht.
Jimmy - Maandag 14 december 2015 14:27
Tegen iedereen die twijfelt wil ik zeggen: probeer het gewoon. Zie het als een nieuwe ervaring, zoals voor het eerst alcohol drinken, voor het eerst cannabis roken, etc. Als je lichaam er negatief op reageert, of helemaal niet, dan stop je er weer mee. Je begint sowieso eerst met een licht middel, gewoonlijk een SSRI. Pas later krijg je zwaardere middelen, zoals tricyclische en MAOs.

Een website die ik kan aanraden is mijnmedicijn. nl. Daar kun je ervaringen van andere mensen lezen en je eigen ervaringen delen.

Wat het aankomen in gewicht betreft: dat is bij mij nooit gebeurd, al heb ik wel gehoord van andere dat het kan. Ook van anti-psychotica heb ik vernomen dat je er van kan aankomen. Maar zoals gewoonlijk: elk persoon is verschillend.
S - Maandag 14 december 2015 14:28
Ben aangekomen en afgevlakt.
Ja... beter dan hoge pieken diepe dalen en afvallen en te dun zijn
Maan - Maandag 14 december 2015 15:15
Ik ben juist enorm afgevallen door het gebruik van een AD. Had helemaal geen eetlust meer. Dus je kan er niet alleen van aankomen, maar mogelijk ook van afvallen doordat het van invloed kan zijn op je eetlust.
M. - Maandag 14 december 2015 15:58
Over punt 5: bij een milde tot matige depressie zijn AD niet per effectiever dan gesprekken en is het dus het proberen waard om eerst gesprekken te proberen omdat daar minder bijwerkingen bij zijn e.d. Mits de patiënt dit wil en aankan natuurlijk (qua problematiek, intelligentie enz.). Bij een ernstige depressie echter is het aan te raden om wél meteen antidepressiva te geven (evt met gesprekken), hierbij is gebleken dat antidepressiva wel degelijk effectiever zijn. Maar ik vind het sowieso niet iets wat een patiënt van tevoren bedenkt (antidepressiva nemen), dit moet vanuit een arts komen en dan in overleg met de patiënt een beslissing nemen. Je kan natuurlijk wel vragen of het iets voor je zou kunnen zijn.

@Roby: In principe is een SSRI zoals citalopram een goede keus bij een angststoornis, dit is gewoon zoals het in de protocollen staat. Hoe het bij jou als individu werkt is niet te voorspellen, is een kwestie van proberen. Psychiaters (en huisartsen) schrijven vaak pillen voor waar ze ervaring mee hebben, bij de een is dat de ene SSRI en bij de andere een ander, maar onderling is er niet heel veel voorkeur voor de een of de ander (zijn wel theorieën over, maar dat voert een beetje te ver voor hier).

Zelf heb ik vele soorten AD gehad, ik heb nu Nortryptiline, een TCA, in combinatie met lithium, dit werkt voor mij goed. Eindelijk, na 10 jaar medicatie, heb ik de goede. Ik kwam er wel een kilo of 6 van de Notryptiline aan, zonder meer te eten. Was geen vocht. Had veel eerder deze AD moeten krijgen, maar eerdere psychiaters van mij hadden andere meningen helaas..

(Ik ben trouwens vijfdejaars geneeskundestudent en heb mij uitgebreid verdiept in antidepressiva, vandaar dat ik deze uitspraken kan doen.)
lola - Maandag 14 december 2015 16:07
huh ze hadden toch onderzoek gedaan in amerika dat je van antidepressiva juist erge dingen gaat doen ? Ik zou maar heel voorzichtig zijn want er zitten nare bijwerkingen aan !!
V - Maandag 14 december 2015 16:22
@lola Antidepressiva kan je niet nog depressiever maken waardoor je erge dingen wil doen. Het kan echter wel je remmingen meer wegnemen, zonder dat je je beter voelt (in het begin), waardoor je dus als je zelfmoordgedachtes hebt minder geremd bent om het ook daadwerkelijk te doen. Dat er nare bijwerkingen aan zitten verschilt per medicijn per persoon. Je uitspraken kloppen dus niet en dit is niet aanvallend bedoeld, maar ik wil gewoon voorkomen dat jij en/of iemand anders gaan doemdenken want dat is echt nergens voor nodig!
Jansje - Maandag 14 december 2015 16:28
Ik gebruik ook sinds een jaar nu nortryptilline, na eerst een aantal andere AD s te hebben geprobeerd. En nu lijkt het ook echt te helpen.
Het is geen wondermiddel, maar het haalt wel de diepste somberheid weg, en maakt dat ik minder in negatieve gedachtenspiraal blijf denken. Dat is ook wel gunstig voor mijn eetstoornis.
Ik ben er niet van aangekomen, maar ik zit nog best vast in mijn eetstoornis, dus ik kan er niet écht wat van zeggen denk ik.

Wanneer je kampt met depressie en je huisarts raadt het aan, zou ik het wel proberen. Wie weet helpt het. Stoppen kan altijd ook nog.
Suus - Maandag 14 december 2015 16:31
Zucht Lola. Misschien moet je dan toch wat meer lezen. Dat ging namelijk over een zeer specifiek soort AD in combinatie met een specifieke doelgroep. Verder sluit ik mij aan bij de uitleg van M. Ik vind dat je zeker niet te lichtvaardig moet denken over het gebruik van AD, maar zeker bij ernstige depressies/angststoornissen enz. kan zo'n middel heel goed helpen ter ondersteuning. Ik ben na 8 jaar worstelen eindelijk een stuk verder gekomen met mijn eetstoornis. In die jaren heb ik verschillende AD's gebruikt. Van al deze middelen ben ikzelf nooit aangekomen. Wel heb ik lang moeten zoeken met mijn behandelaar naar de juiste AD. Ik hoop alleen dat mensen zich niet onnodige angsten laten aanjagen door berichten als die van Lola. Soms kan een AD namelijk heel goed helpen en mensen echt zich beter laten voelen.
L. - Maandag 14 december 2015 16:33
Ik ben een tijdje geleden ook weer begonnen op vriendelijk verzoek van mijn ouders. Zij merkten de vorige keer verschil aan me. Ik merkte die toen, en nu ook, helaas niet.. Maar misschien is het een kwestie van geduld.
Oh en beetje stom vraagje, maar kun je ook na langere tijd gebruiken er nog door aankomen? Bij mij is dit in eerste instantie niet gebeurd maar nu ik lees dat het wel regelmatig gebeurd word ik toch een beetje angstig :$
Jessica - Maandag 14 december 2015 16:34
Ik zou de stap om antidepressiva te gaan slikken altijd in overleg doen met een arts en goed de voor- en nadelen afwegen. In mijn geval heeft het goed uitgepakt en ben ik er heel blij mee. Toch zal ik niet weer zonder kunnen en is bij mij op en afbouwen verschrikkelijk. Ik hoor bij de groep mensen met hele nare bijwerkingen en dit moet goed ingekaderd en afgedekt worden. Dit besef is erg belangrijk en voor mij ook de belangrijkste reden om hier een specialist bij te gebruiken.
Antidepressiva maakt je inderdaad niet nog depressiever maar onderschat niet de destructieve gedachtepaden die in je hoofd ontstaan zijn.
S - Maandag 14 december 2015 17:29
Ik heb eigenlijk wel spijt dat ik ben begonnen... diepe dalen liever dan dit... afgevlakt en verdrietig zonder de pieken... en een hoger gewicht. Maar misschien moet ik aan de nieuwe dosering wennen.
E. - Maandag 14 december 2015 17:37
Toevallig worstel ik er recentelijk mee of ik ook AD moet nemen. De psycholoog had mij een lichte versie aangeraden, maar in de eerste instantie wilde ik het totaal niet. Alleen gaat het nu steeds slechter. Ik ben elke dag erg somber dat ik het gewoon niet meer uithoud. Heb geen zelfmoordgedachten oid maar ik ben het leven totaal zat dat ik denk van waarom leef ik eigenlijk? Ik heb elke dag huilbuien, last van slapeloosheid, piekeren en prikkelbaarheid.
Toen ik dit de psycholoog vertelde, zei ze me waarom ik hiermee zou willen lopen als ik tijdelijk ook een lichte AD kan proberen om die somberheid te verminderen en dat ik tegelijkertijd wel begin met therapie. Dat heeft me erg aan het denken gezet. Mijn ouders zijn echter wel tegen gebruik van AD, dus ik zit nog steeds in dubio over wat ik nou moet doen.
meisjexx - Maandag 14 december 2015 17:53
Ik ben sinds een aantal weken aan de antidepressiva, alleen heb ik er tot nu toe nog niets van gemerkt, waardoor mijn dosis is verdubbeld.
Hoewel ik dus al een aantal weken dit middel gebruik, ben ik er echt geen gram van aangekomen (eigenlijk gewoon kilo's afgevallen ondanks het strak volgen van mijn eetlijst). Zo blijkt maar weer: ieder lichaam reageert anders, het is een kwestie van uitproberen.
x-kaatje-x - Maandag 14 december 2015 18:21
Ik gebruik al geruime tijd een antidepressivum. Helaas verval ik bij stoppen snel terug in oude patronen. Mogelijk moet ik levenslang AD blijven gebruiken. Na een hele zoektocht toch uiteindelijk 'het juiste' middel gevonden. Ik ben van geen enkel AD aangekomen. Ook voel ik me niet afgevlakt of afgestompt door het gebruik van AD. Integendeel, ik voel me meer mezelf met AD dan zonder.
A - Dinsdag 15 december 2015 00:24
Punt 1 klopt absoluut niet. Aankomen in gewicht ongeacht wat je eet is een van de nare bijwerkingen van anti depressiva. Er zijn momenteel wel varianten die dit minder hebben en daar kan de arts rekening mee houden. Dit is uitgebreid onderzocht en aangetoond middels onderzoek en blijkt ook overduidelijk in de praktijk, dus zou voorzichtig zijn met zulke uitspraken op een dergelijke site. Uiteraard heb je zelf wel enige invloed door bv niet nog meer te gaan eten!

Iemand schreef dat je rare dingen kunt gaan doen... Het toenemen van bv zelfmoord gedachten is een van de nare mogelijke bijwerkingen tijdens het opbouwen. Daarom moet je altijd onder goed toezicht blijven en zou ik inderdaad ook naar een psychiater gaan ipv dit via de huisarts regelen. Ook krijg je dan vaak therapie ernaast wat uiteraard het belangrijkste blijft. Alleen medicatie slikken via de huisarts en verder niets doen is ook niet iets wat je op lange termijn verder helpt!
Er is idd ook uitgebreid onderzoek naar gedaan en daarom mogen bepaalde middelen ook niet meer bij jonge mensen om dit soort risico's zoveel mogelijk te vermijden. Maar helaas bestaan er idd voorbeelden van mensen die er gekke dingen door hebben gedaan. Gelukkig komt dit echt maar zelden voor!

Misschien is het een idee om eens een psychiater wat te laten schrijven of beantwoorden. Zo te lezen roept het veel vragen op bij mensen.
Ingrid - Dinsdag 15 december 2015 07:53
Mijn ad is mijn redding geweest, in combinatie met therapie, Ik ben niets aangekomen/ afgevallen en ook niet totaal afgevlakt. Ik ben dankbaar dat het beter gaat en zie afbouwen voorlopig niet zitten.
Laura - Dinsdag 15 december 2015 10:28
Kleine toevoeging: soms komen mensen ook aan in gewicht omdat ze zich beter gaan voelen en daardoor weer beter gaan eten (terwijl ze eerst i.v.m. somberheid geen hap door hun keel kregen). Dan is aankomen dus niet direct een bijwerking van het antidepressivum, maar mer een signaal dat het beter gaat.
M. - Dinsdag 15 december 2015 13:44
Nog een kleine kanttekening: ik heb grafieken gezien van onderzoek naar gewichtstoename en -afname bij verschillende antidepressiva en alle gemiddelden van verschillende ad's zaten tussen de -2 en +2 kilo. Dit kan veel lijken voor een eetstoornispatient, maar is in de praktijk natuurlijk niet veel. Wil niet zeggen dat er geen uitschieters tussen zitten, maar dit zijn de gemiddelden. De meesten zaten tussen de -1 en +1 kilo.

Het kan inderdaad op je stofwisseling inwerken en daardoor kun je wat aankomen, maar het kan ook door eetlustverhoging en eetbuien komen. Deze laatste twee zorgen wel voor meer gewichtstoename dan door de verandering in stofwisseling (in de meeste gevallen). Afvallen werkt op dezelfde manier (maar dan de andere kant op).

Verder kom je geen kilo's aan in een week door AD (tenzij het vocht is), dus je kan altijd overwegen om te stoppen (in overleg!) voordat je heel veel bent aangekomen. Het is niet dat je die pil slikt, niet meer mag stoppen en opeens 20 kilo zwaarder bent.
Golden princess - Dinsdag 15 december 2015 16:06
Ik slik ook anti-depressiva en ik heb nauwelijks last van bijwerkingen. Ik ben wel wat aangekomen erdoor, omdat ik meer eetlust heb gekregen.
Star* - Dinsdag 15 december 2015 22:27
Mijn eerste ad was vreselijk, raakte er vreselijk in de war van en juist depressiever en in crisis, ook veel bijwerkingen, als ik niet op tijd at moest ik overgeven, daarnaast elektrische schokjes in mijn hoofd. en dat alles ook weer met afbouwen.
Tweede ad heeft me echt gered, ik merkte meteen verschil en slik dat nu al 5 jaar denk ik.

Ik zou daarom ook zelf eerst kijken of therapie helpt voor te beginnen met sommige heftige middelen. Hoor zelf nog vaak dat een huisarts veel te snel ad geeft.
lillie - Woensdag 16 december 2015 14:25
Ik heb verschillende soorten geslikt. de eerste werkte goed maar stopte na een tijdje ook weer met werken. Toen heb ik een gehad die helemaal niet beviel. En nu heb ik al heel lang AD die me goed bevalt. Ik ben niet door de ad aangekomen, wel gewoon door mijn herstel. Nu heb ik gewoon een gezond gewicht. En kan ik weer redelijk functioneren, naar ben ik super blij mee. voorlopig ga ik nog niet stoppen. Wie weet als ik in een andere levensfase ben beland.
Chantal - Vrijdag 18 december 2015 21:17
Antidepressiva worden veel te snel en vaak voorgeschreven. Door huisartsen.
Ik vind echt dat alleen een psychiater deze medicijnen voor zou moeten mogen schrijven.

Ik heb zelf jarenlang clomipramine geslikt. Ja, ik had last van bijwerkingen. Maar die waren minder erg dan de hel waarin ik leefde.
Ik ben van mening dat je nog eens na moet denken of je ze wel echt nodig hebt, als je bijvoorbeeld de bijwerking 'veel zweten' kut vindt.
Evi - Vrijdag 25 december 2015 14:24
Veel mensen slikken jarenlang antidepressiva omdat ze bang zijn om te stoppen, vaak na een (of meer) dramatische eerste poging(en). Dat ben ik ook geweest, maar nu niet meer. Ik slik nu 11 jaar efexor en venlafaxine, maar ben al 3 jaar (!) aan het afbouwen, met niet meer dan 5-10% per stapje. Ik wacht met het minderen steeds tot ik me prima voel op de iets lagere dosis - dat kan 4 weken duren, maar 1x was het 4 MAANDEN, omdat ik opeens een ander merk kreeg.Vanaf 150 mg/dag zit ik nu eindelijk op 25 mg. Dat doe ik door de capsules te openen en een deel van de korreltjes eruit te halen. Per recept tel ik 2 of 3 capsules helemaal uit: 1 capsule heeft nu 150 korrels, maar een andere batch kan 130 zijn. Van 2 capsules van 37,5 mg maak ik er nu dus 3 - heb er een speciale Excel sheet voor gemaakt om uit te rekenen wat 'logische' stapjes zijn. Iedere paar weken ga ik een uurtje 'pillendraaien'... Lege capsules kun je krijgen bij apotheek of (nogal vage...) webwinkels, en je houdt ze over bij het 'produceren'. In het nieuwe jaar ga ik naar 20 mg. Sterkte iedereen!
Tom - Woensdag 17 april 2019 19:45
Ik heb nu 1 tablett paroxentine geslikt hoe lang zou de werking nu uit mijn lichaam zijn als ik ze nu niet meer slik